Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Edición impresa >

Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

: Memoria inmune: no interior das vacinas

A capacidade que teña o noso sistema inmune para recordar os patóxenos (virus, bacterias, fungos, parasitos) e toxinas que unha vez nos fixeron dano, e facerlles fronte cando estes volvan intentar “atacarnos”, é clave á hora de desenvolver ante a infección unha intensa sintomatoloxía ou que todo quede nun cadro asintomático. Falamos da memoria inmunolóxica e as vacinas. Por que algunhas necesitan máis dunha dose e por que din os expertos que teremos que vacinarnos cada ano?

O sistema inmunitario é, sen dúbida, o máis complexo do organismo. Parte da premisa de que todas as súas células, incluídos os microorganismos das microbiotas que conviven connosco, participan na resposta das nosas defensas. Iso provoca que esta contestación sexa moi variable dunhas persoas a outras nunha determinada situación”. Con estas palabras, Marcos López Hoyos, presidente da Sociedade Española de Inmunoloxía e xefe do servizo de Inmunoloxía do Hospital Universitario Marqués de Valdecilla (Cantabria), ponnos en alerta do complicado que resulta entender o funcionamento da memoria inmune e, aínda moito máis, pretender ser taxativo á hora de dar resposta ás infinitas cuestións que demanda a sociedade.

A experiencia vivida coa covid-19 deunos algunhas pistas para entender que en inmunoloxía non todo é branco e negro, senón que está cheo de grises: por que os nenos non teñen apenas síntomas?, por que a xente maior presenta unha maior gravidade?, por que tamén morren novos?, estarei máis protexido coa vacina ou pasando a covid?, por que unha vacina me ofrece un 95 % de protección e outra un 66 %? Os inmunólogos axudáronnos a destripar os mecanismos que nos proporcionan a memoria inmunitaria, aquela que todos desexamos ter o máis esperta e alerta posible.

Que inmuniza máis? 

A memoria inmunitaria podemos adquirila pasando a infección de forma natural, é dicir, sufrindo a enfermidade ou ao vacinarnos. Pero a principal diferenza non radica tanto no tipo de memoria que se crea, senón no grao de activación do sistema inmune para xerar esa memoria, que no caso da vacina é sempre moito máis previsible. Segundo explica Fernando Moraga-Llop, vicepresidente da Asociación Española de Vacunología, “a inmunidade que produce o virus salvaxe (o microorganismo completo que nos provoca a infección natural, o do sarampelo, por exemplo) pode proporcionar unha inmunidade máis potente que a que produce o virus do sarampelo atenuado a través da vacina tripla vírica, pero que quede moi claro: é máis imprevisible”.

Nunca será mellor pasar a enfermidade ca vacinarse, xa que sufrir unha infección é asumir unha serie de riscos. O caso máis claro e recente da imprevisibilidade que poden traer as infeccións xeradas polo patóxeno salvaxe témolo coa covid-19. “Aproximadamente no 1 % de infectados pola covid, o sistema inmune responde de forma moi violenta, ocasionando manifestacións severas, fundamentalmente en forma de pneumonía bilateral ou tromboembolias, cun alto risco de provocar a morte do paciente. Agora ben, a incidencia de complicacións graves, non necesariamente mortais, coa vacina é moi inferior a un de cada millón de individuos vacinados”, reporta Marcos López Hoyos.

E que dura máis, a inmunidade que produce unha infección natural ou a das vacinas? “No caso da covid, a infección provoca unha defensa potente que, ata a data, demostrouse que dura, polo menos, oito meses. Pero é moi probable que perdure ata anos. A vacinación aínda non demostrou tanta duración, en parte porque non pasou suficiente tempo para valoralo. Pero os datos de produción de anticorpos e de células inmunitarias que combaten especificamente o SARS-CoV-2 indican que a resposta inmunitaria coa vacina é tamén potente e protectora”, analiza Jesús Merino Pérez, director do Departamento de Bioloxía Molecular da Universidade de Cantabria.

Factores que inflúen

Sufrir moitos síntomas non sempre está relacionado cunha maior inmunidade, xa que no proceso do desenvolvemento da enfermidade interveñen varios factores, desde o estado das defensas da persoa, ata a vía de infección e a cantidade de virus que o infectou. “Unha infección pode manifestar síntomas leves ou ata pasar desapercibida e deixar unha resposta inmune duradeira e efectiva (ás veces para sempre) e outras, que evolucionan como cadros clínicos graves, deixan unha resposta inmune de só meses ou como moito, anos”, explica Sergiu Padure, profesor de Inmunoloxía da Universidade CEU San Pablo.

En certas infeccións pode ata darse o caso de que, se o cadro clínico é moi grave, a resposta inmunitaria pode chegar a debilitarse, producindo poucos anticorpos. No entanto, no caso da covid-19, por norma xeral ocorre o contrario, xa que se comprobou que os casos máis graves relaciónanse cunha maior produción de anticorpos que perduran no tempo. “Non hai que esquecer que hai unha gran variabilidade de casos e tamén nos atopamos con persoas cun nivel alto de anticorpos que tiveron unha infección asintomática, e ao contrario”, manifesta o experto.

Paxinación dentro deste contido

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións