Saltatu nabigazio-menua eta joan edukira

EROSKI CONSUMER, kontsumitzailearen egunkaria

Bilatzailea

Fundazioaren logotipoa

EROSKI CONSUMERen kanalak


Kokaleku honetan zaude: Azala > Papereko argitalpena >

Artikulu hau itzulpen automatikoko sistema batek itzuli du. Informazio gehiago, hemen.

Euskarara itzultzeko sistemek aurrerapen handiak izan dituzte azken urteotan, baina oraindik badute zer hobetua. Hobekuntza horren parte izan nahi? Aukeratu esaldi osoak nahieran, eta klikatu hemen.

: Tratamendua: hiru hankako mahaia

Arreta-gabeziaren nahasmendua (TDAH) ondoretasunezko gaitza da kasuen % 80tan, eta bestela sortu bada, haurdunaldian toxikoak kontsumitzeagatik izan ohi da

Tratamendua: hiru hankako mahaia

Funtsezkoa da TDAHari tratamendua jartzea; horrela soilik lortzen da nahasmendu horren sintomak murriztea, konplikazioak saihestea eta kaltetuaren emaitza akademikoak hobetzea. Badira zenbait pertsonaia publiko, nahasmendu hori izanagatik ere, beren lanbidean oso onak izan direnak: Michael Jordan saskibaloi-jokalaria, Michael Phelps igerilaria eta Luis Rojas Marcos psikiatra, esate baterako. TDAHa daukaten pertsonek bizimodu normala egin dezaten, tratamendua izan daiteke gako nagusia (zenbaitetan, bizi osoan jarraitu beharrekoa izaten da).

Horretarako, hiru hankako mahaiaren gainean jarri behar da arazoa: kaltetuari tratamendua eman behar zaio, eta gurasoak eta hezitzaileak inplikatu egin behar dira. Tratamenduak bi zati izaten ditu: psikohezitzailea bat, eta hori eraginkorra ez denean, farmakologikoa (batez ere, metilfenidatoa, nahiz eta beste botika batzuk ere erabiltzen diren; atomoxetina, esate baterako). Haurrei azaldu egin behar zaie zer gertatzen zaien, arazo bat dutela esan behar zaie, haiek ulertzeko moduan, eta pastilla bat hartu behar dutela, ikusteko arazoak dituztenek betaurrekoak jantzi behar dituzten bezalaxe.

Gerta liteke, ordea, gurasoak ez izatea pastillak ematearen oso aldekoak, nahiz eta azterketa zientifikoek frogatu duten neurri ona dela. TDAHa daukaten haurren % 85ek ongi erantzuten diote tratamenduari, eta sintomak ongi kontrolatzea lortzen dute; aldiz, tratamendurik jasotzen ez dutenei iruditzen zaie barruan motor bat beti piztuta daukatela, ezin izaten dute ongi antolatu eta akituta sentitzen dira. Tratatu gabeko TDAH kasuak, testuinguru marginal edo bazterrekoan suertatzen badira, erloju-bonba bat bezalakoak izaten dira. Pertsona horiek joera gehiago izaten dute substantzia toxikoak hartzeko eta hainbat arazo edukitzeko, bai lanean, bai bizitza afektiboan eta gizartean.

Haurren % 85ak ongi erantzuten dio TDAHaren kontrako tratamenduari

TDAH kasu gehienak ez dira desagertzen adinean aurrera egin ahala. Zenbait ikerketa epidemiologikok adierazten dutenez, nahasmendua daukaten haurren % 75ek halaxe jarraitzen dute nerabezaroan, eta % 50ek helduaroan. Horregatik, haurtzarotik bertatik oinarri terapeutiko eta jarrera egokiak sustatzea funtsezkoa izan daiteke kaltetu horien etorkizunari begira.

Nola lagundu TADH daukan haurra

Etxean

  1. Arau esplizitu eta argiak sortu behar dira familian.
  2. Idatziz jarri behar da, ongi ikusteko lekuren batean, zer espero den haurrarengandik ordutegietan, eskolako lanetan eta etxean.
  3. Lagundu egin behar zaio denbora eta zereginak antolatzen.
  4. Ikasketa-ohitura batzuk sortzen saiatu behar da.
  5. Eutsi egin behar zaio ordenari haurraren inguruko kontuetan eta laneko errutinan.
  6. Azaldu egin behar zaio, labur eta argi, zer-nolako ondorioak dituen arau bat ez betetzeak, eta hari utzi behar zaio hauta dezan.
  7. Hitzez adierazi behar zaio haurrari, ahal bezain maiz, zer egin duen ongi; lortu nahi den jokabidea eta autoestimua indartzeko balio du horrek.
  8. Haurrari zuzen-zuzen begiratu behar zaio arau bat jakinarazi nahi zaionean, eta fisikoki ukitu behar da (laztan edo musu baten bidez) ongi egindako zerbait azpimarratu nahi denean.
  9. Haren autonomia sustatu behar da.

Ikasgelan

  1. Lehen lerroan eseraraztea komeni da, irakaslearen ondoan, haiei begiratzeko eta hitz egiteko aukera izan dezan azalpenak ematerakoan eta arauak jakinarazterakoan. Komeni izaten da, halaber, ikasle lasaien ondoan jartzea, eta arreta galaraziko dieten elementuetatik urruti: leihoak, ateak…
  2. Antolaketari dagokienez, zerrendak egiten erakutsi behar zaie, zereginak lehentasunaren arabera idatz ditzaten, eta denboraren kontzientzia hartzen ere erakutsi behar zaie. Gainera, garrantzitsua da ikasgela osoarentzako arauak ezartzea, eta beste arau espezifiko batzuk kaltetuarentzat.
  3. Haur horren arreta erakarri nahi bada, eta arreta horri eutsi, abisua eman behar zaio, diskurtsoan galderak txertatu, eskolak entretenigarri egin, azalpenen denbora eta ahotsaren tonua eta bolumena aldatu, eta agindu oso argi eta laburrak eman.
  4. Haurraren autoestimua hobetzeko, jendaurrean aitortu behar dira haren lorpenak, eta errieta egin behar bazaio, pribatuan egin behar da, lasai-lasai; ardura batzuk ere eman behar zaizkio, ikasgelan zertxobait mugitzeko aukera izan dezan, eta zaindu eta saihestu egin behar da beste haurrek ez dezatela oker jokatu harekin.
  5. Eskolako emaitzak hobetzeko helburuz, saihestu egin behar dira azterketa luzeak eta galdera irekiak dauzkatenak, non erantzunak modu ordenatuan antolatu behar diren. Horren ordez, zatitu egin behar zaio lana, eta leku lasai batean eserarazi behar da, arreta galaraziko dien deus inguruan ez duela, azterketa egin dezan.

TDAH daukaten haurrak laguntzeko bestelako aholkuak

  1. Ez bilatu haurra eredugarria izan dadin; lagundu mugak gainditzen eta helburuak iristen.
  2. Ikasketa-nahasmenduren bat eduki dezakeela susmatuz gero, neurologo edo haur-psikiatra batengana joan behar da.
  3. Haurrari esan egin behar zaio nahasmendu jakin bat daukala, eta ez ezkutatu, horrek antsietatea sortuko lioke eta.
  4. Saihestu haurrarekin aurrez aurrekoak eta eztabaidak.
  5. Egoera muga-mugara iristen denean, ez oihukatu eta ez galdu kontrolik, haren jokabide okerra indartzeko arriskua izaten da eta; kasu egiteari utzi, leku aspergarriren batera bidali eta zain egon hura lasaitu arte.

Iturria: Anna Sans Fitó, San Juan de Dios ospitaleko neurologoa (Bartzelona), Eskola-Ikasketen Nahasmenduentzako Unitatearen koordinatzailea eta ¿Por qué me cuesta tanto aprender? Trastornos del Aprendizaje liburuaren egilea (Edebé).

Eduki honen barruko orrialdekatzea

Hau interesa dakizuke:

Infografiak | Argazkiak | Ikerketak