Saltatu nabigazio-menua eta joan edukira

EROSKI CONSUMER, kontsumitzailearen egunkaria

Bilatzailea

Fundazioaren logotipoa

EROSKI CONSUMERen kanalak


Kokaleku honetan zaude: Azala > Papereko argitalpena >

Informazio honetan agertzen diren datu, informazio, interpretazio eta kalifikazioak haiek egin ziren uneari dagozkio, eta, beraz, denbora mugatuz daude indarrean.

: Elikagaiak eskaneatzeko aplikazioak: mugikorreko aditua ez da hain fidagarria

GERO ETA JENDE GEHIAGOK EGITEN DITU EROSKETAK MUGIKORRAREN LAGUNTZAZ, ELIKAGAIAK ORGATXOAN SARTU AURRETIK, NOLAKO NUTRIZIO KALITATEA DUTEN JAKITEKO. NUTRIZIONISTA ETA TEKNOLOGO BATZUEN LAGUNTZAREKIN, AZTERTU EGIN DUTE TRESNA HORIEN ERAGINKORTASUNA.

Elikagai ontziratuek nutrizioaren ikuspegitik nolako profila duten jakiteko aplikazioak indar handiz sartu dira merkatuan. Milioika deskarga izan dituzte hilabete gutxian eta ehunka mila produktu dituzte katalogatuta. Tresna horiek elikadura ulertzeko beste modu bat ekarri dute… edo, hobeto esan, horretan ari dira saiatzen. Alba Santaliestra Pasias doktore andreak nabarmentzen duen bezala (Espainiako Nutrizio eta Dietetika Akademiako batzorde zientifikoko presidentea da), horien arrakastaren atzean hauxe dago: “Herritarrek elikaduraren arloan duten heziketa mugatua edo eskasa, eta horrekin batean, supermerkatuetako apalategietan dagoen eskaintza handia eta produktu osasungaitzen inguruan egiten diren marketin kanpainak, zeinak zaildu egiten duten aukerarik onena zein den erraz jakiteko modua”.

Etiketaren trikimailuak

Santaliestrak laburbiltzen duen bezala, erosi nahi dituzten elikagaiei buruzko informazioa “itzulita” ematen diete kontsumitzaileei aplikazio horiek. Baina behar al ditugu gisa horretako itzultzaileak? Etiketak ez al dira behar bezain argiak? “Nutrizio arloko informazioa argia da, baina datu osagarri batzuk izaten dituzte, eta horiek zaildu egiten duten aukera egitea, nutrizioaren ikuspegitik oso garrantzi gutxi duten alderdiak azpimarratzen dituzte eta kontsumitzaileei eragotzi egiten diete informazio garrantzitsuari arreta jartzea”, erantzun du. Arreta galarazten duten elementuen artean, osasun arloko amuak daude, itzal berezia duten hitzak (“naturala”, “artisau erakoa”, “amonarena”…), ontzietako irudi erakargarriak eta, jakina, informazio garrantzitsua emateko modua ere ez da egokiena askotan, letra txikian eta hitz teknikoekin azaltzen baita.

Adibiderik agerikoena “azukre” hitzaren ordez erabiltzen den sinonimo kopuru handia litzateke: dextrosa, fruktosa, glukosa, maltosa edo sakarosa (zaindu egin behar dira -osa bukatzen diren hitzak). Egoera nahasi horretan, aplikazioek ahalduntze tresna gisa jokatzen dute kontsumitzaileentzat. Mugikorrean klik bat egin, eta egiaz interesatzen zaien informazioa agertzen zaie begi bistan ontziek izaten dituzten irudi koloretsuen, eufemismoen, letra txikien eta osasun arloko promesen gainetik. Hau da, produktu bat osasungarria den jakiteko modua izaten dute. Horrek ere badu beste alde txarra, ordea: elikadura arloko erabakiak algoritmo baten arabera hartzea boterea besteren esku uztea dela pentsa liteke, eta are gehiago kontuan hartuta aplikazio guztiek ez dituztela produktu guztiak berdin aztertzen, eta gehienek ez dutela, gainera, modu egokian egiten. Izan ere, orrialde hauetan ikusiko dugun bezala, boladan jarri diren aplikazio nagusiek beren ezaugarri bereziak dituzte. “Zerbitzu bat ematen dute, baina inolako interes gatazkarik ez duten erakunde edo elkarte libreen bermea eduki behar lukete”, ohartarazi du Alba Santaliestrak.

Baloratzeko modu desberdinak

Aplikazio bakoitza bere aldetik doa, eta hori kontuan hartzeko alderdia da. Eta bada beste bat ere hori bezain garrantzitsua: nolako informazioa ematen duten. “Elikagai bat osasungarria den edo ez esaten duen aplikazioak %100 fidagarria izan behar du, eta gaur-gaurkoz, badakigu bakar bat ere ez dela perfektua, ez dagoelako irizpide bakar bat elikagai bat osasungarria den edo ez zehazteko”, adierazi du Alma Palau Ferrek, Dietista-Nutrizionisten Elkargo Ofizialen Kontseilu Nagusiko presidenteak. Aplikazioen erdiak baino gehiago oso eskasak dira, haren iritziz. “Aplikazio batek ez dezake ordezkatu elikadura arloko heziketa, ezta nutrizio arloko etiketak ematen duen informazioa ere, zeinak heziketa eskatzen duen interpretatzen jakiteko”. Gainera, produktuak banaka baino ez ditu baloratzen, ez erosketa bere osoan; ondorioz, menu osoak gabeziak eduki ditzake eta gerta liteke dieta ez izatea orekatua.

Manuel Moñino presidenteordea da erakunde horretan bertan, eta DietistenNutrizionisten Europako Federazioko ordezkaria (EFAD), eta haren iritziz, aplikazio berriak beste tresna bat gehiago diren arren nutrizio arloko etiketa interpretatzeko, ez dira funtsezkoak, “arriskua dagoelako gehiegi sinplifikatzeko elikagai baten nutrizio balioa”. Ideia hori ulertzeko, honako gogoeta hau egin du Moñinok: “Batzuek zigortu egiten dute elikagaiak prozesatuta egotea eta ez izatea egiazko janariak, baina dieta mediterraneoak, produktu freskoak ez ezik, prozesatuak ere asko ditu, adibidez ogia, arrain kontserbak edo lekale egosiak”. Haren ustez, aplikazio horiek erabilita, “errazagoa izan liteke elikagai osasungarriak hautatzea, batzuek nutrizio profil sendoak erabiltzen baitituzte, adibidez Nutri-Score. Baina, hala ere, kontsumitzailea harrituko duten balioak eman ditzakete, adibidez txartzat jotzen dituztelako gantza oliba oliotik datorkien elikagaiak eta azukre edo gatzik ematen ez dutenak”.

Era berean, “beste batzuk ere zigortu egiten dituzte gehigarriak dituztelako, eta horrek ez du laguntzen elikaduraren arloan hezten, zeren ezinezkoa bailitzateke produktu osasungarri batzuk modu seguruan merkaturatzea gehigarri horiek gabe”, azaldu du Moñinok. Badirudi gakoa hementxe dagoela: ongi jaten ikastea eta produktu osasungarriak geure kabuz bereizten ikastea. Ildo horretan, Alba Santaliestrari ezinbestekoa iruditzen zaio nutrizio arloko heziketan inbertsioak egitea modu globalean. “Osasunaren arloan interesa duten populazio multzoek erabiltzen dituzte tresna horiek, elikadura arloan dituzten ohiturak hobetzeko eta, oro har, beren bizi estiloa ere bai, baina beste populazio talde asko, adibidez maila sozioekonomiko apalagoa dutenak, hezi egin beharko dira erabaki egokiak har ditzaten”, arrazoitu du. “Tresna horien ahulgune bat da elikagai prozesatuak identifikatu eta sailkatzen dituztela, eta ahalegin guztiak egin behar dira herritarrak produktu freskoetara bideratzeko eta ahalik eta gutxiena prozesatuta daudenetara”. Hau da, etiketarik ez daramatenetara.

Eduki honen barruko orrialdekatzea

  •  Ez dago aurreko orririk
  • Orri honetan zaude: [Or. 1 de 6]
  • Joan hurrengo orrialdera Yuka »

Hau interesa dakizuke:

Infografiak | Argazkiak | Ikerketak