Saltatu nabigazio-menua eta joan edukira

EROSKI CONSUMER, kontsumitzailearen egunkaria

Bilatzailea

Fundazioaren logotipoa

EROSKI CONSUMERen kanalak


Kokaleku honetan zaude: Azala > Papereko argitalpena >

Artikulu hau itzulpen automatikoko sistema batek itzuli du. Informazio gehiago, hemen.

Euskarara itzultzeko sistemek aurrerapen handiak izan dituzte azken urteotan, baina oraindik badute zer hobetua. Hobekuntza horren parte izan nahi? Aukeratu esaldi osoak nahieran, eta klikatu hemen.

Erosketa Gida: zukuak : Zukuak: berdinak al dira guztiak?

Bitaminak ematen dituzte, mineralak ere bai eta, gainera, lagundu egiten dute gorputza hidratatzen, baina ez dira erabili behar frutaren ordezko gisa

Sailkapena

Hainbat eratako zukuak daude merkatuan. Horiek egiteko prozesuak ez dira berdinak, osagaiak ere aldatu egiten dira eta kontserbatzeko ematen dizkieten tratamenduak ere bai:

  • Kontzentratua. Zukua kontzentratuz egiten dute: uraren zati handi bat kendu, eta hoztu edo izoztu egiten dute gero. Fruta askorekin jokatzen dute horrela: laranja, anana eta zenbait fruta tropikal. Ondoren, ontziratzeko unean, erantsi egiten diote lehen kendu dioten ura. Legeak onartzen du, ura ez ezik, lurrinak eta bitaminak ere eranstea, baina fruta-zukuaren beraren kontzentraziotik etorriak izan behar dute edo espezie bereko fruten beste zuku batetik. Iaz arte, azukrea eranstea ere legezkoa zen, baina 2012/12/UE Zuzentarauak galarazi egin du, eta, ondorioz, 2015eko urriaren 28tik aurrera, fruta-zukuei ezingo zaie azukrerik erantsi. Zuku kontzentratuen etiketan, “fruta-kontzentratuz egina (“zumo a base de concentrado”) edo antzeko adierazpenen bat agertu behar du.
  • Zukutua (hotzekoa edo girokoa). Laranja-ura izaten da laranja zukutuekin egindako zukuaren lehengaia, eta ez da erabiltzen kontzentraturik eta lurrundu ere ez dute egiten. Bakterioak edo lizunak desagerrarazteko eta halakorik ez agertzeko, tratamendu termikoak ematen dizkiote, esnearentzat erabiltzen dituztenen antzekoak. Zer sistema hautatzen duten, zukuak izan daitezke hotzekoak edo girokoak (hozkailuan gorde beharrik ez dutenak). Lehenbizikoak pasteurizatu egiten dituzte; hau da, berotu egiten dituzte tartetxo batez, eta hozkailuan gorde behar dira beti. Giroko zukuei, berriz, tratamendu termiko sendoagoa ematen diete (UHT delakoa, bero gehiago luzaroago); esterilizatu egiten dituzte (mikro-organismoak kendu), eta ireki baino lehen ez dago ontziak hozkailuan gorde beharrik. Jakin behar da “hotzeko zukua” eta “laranja zukutuen zukua” ez direla gauza bera, badira-eta fruta-kontzentratuz egin eta hotzetan gordetzekoak diren zukuak ere. Hotzeko zukuak hozkailuan eduki behar dira beti, eta girokoak, berriz, behin ireki ondoren baino ez. Era horretan, eutsi egiten diete beren ezaugarri nutritiboei eta zapore-ezaugarriei 2-6 egunez.
  • Nektarra. Batzuetan nahasi egiten dira zukuak eta nektarrak, baina ez dira gauza bera, desberdintasun nutritibo nabarmenak dituzte. Nektarra egiteko, xehatu egiten dituzte frutak (pure egin), eta horri eransten dizkiote ura, azukrea (eztia edo beste eztitzaile batzuk) eta frutaren azidoak; ondorioz, kaloria gehiago ematen ditu. Edari horri azukreak eransten dizkiotenez (ez dezakete gainditu produktu bukatuak duen pisuaren %20a), diabetikoek kontuz ibili behar dute, baita pisua zaindu behar dutenek ere. Elikaduraren ikuspegitik, nektarrak ez dira hain egokiak maiz hartzeko.
  • Mamidunak edo gabeak. Behin zukua eginda (izan kontzentratua, girokoa edo hotzeko), ekoizleak erabaki dezake zukutzean galdu duen mamia eta zelulak eranstea. Hori egiten badu, etiketan jakinarazi behar du. Beti da hobea mami eta guztiko zuku bat (ontzikoa bezala etxean egina), zuntz gehiago izango du eta. Elikagaien zuntza, hesteak normal funtzionatzeko lagungarria izateaz gain, bihotzarentzat ere ona dela esan izan dute zenbait ikerketak.
  • Zukua eta esnea. Ohikoa izaten da ontziko zukuei esnea ere eranstea. Era horretan, bitamina eta mineral batzuk hartzen ditu, kaltzioa gehienbat, nahiz eta gantzak ere ugariago izango dituen, non eta esnea ez den gaingabetua. Askotan, produktu horien publizitateak pentsarazten du gosariaren ordezko izan daitezkeela (gose gutxirekin edo presatuta gabiltzanean edo esnea edo fruta maite ez duten haurrei emateko). Baina zuku horiek ez dira esneki errazio baten eta fruta errazio baten pareko, azken batean edari horietan zukua izaten baita nagusi, fruta-kontzentratuz egina, eta esnea hutsaren hurrena.

Gainera, gisa horretako edari gehienek hainbat fruta izaten dituzte nahasian. Eta horrek, esnearekin batera, zapore zehaztugabe bat ematen dio zukuari, eta horrek baldintzatu egin dezake haurrak zapore arruntagoetara ohitzea.

AURREZTU NAHIAN

Etxe gehienetan ezinbesteko bihurtu da aurreztea. Askotan iruditzen zaigu oinarrizko produktuetan ez dagoela aurrezteko tarte handirik, ez direlako izaten aurrekontuaren zatirik handiena jaten dutenak (ogia, esneka, zukuak, arrautzak…), baina hor ere egin liteke zerbait. Ikus dezagun zer dioten zenbakiek galdezka hasiz gero:

  • Zein da merkeagoa, etxean egindako zukua edo ontzikoa? Kontsumo-maiztasun gomendatuak aintzat hartzen baditugu, hiru kideko familia batek (gurasoak eta haur bat) 3,5 litro zuku hartuko ditu astean. Ontziko zukua hautatzen badute, 2,38 euro inguru gastatuko dituzte (marka zuriko zuku litro batek 0,68 euro inguru balio du). Aldiz, etxean egindako zukua nahiago badute, astean 7,35 euro joango zaizkie laranjatan, hiru halako alegia. Nola egin dugun kalkulua? Etxean egindako zukuarekin edalontzia betetzeko, hiru laranja ertain behar dira (165 gramokoak). Laranja kilo batek 0,85 euro balio du. Horrela, bada, etxean egindako zuku basokada batek (200 ml) 0,42 zentio balio du, eta litroak 2,10 euro.
  • Eta marka zuria erosten badugu? Aurreko adibideko familia-eredu bera eta kontsumo-datu berak erabiliko ditugu orain ere: astean 3,5 litro. Demagun laranja-zukua erosi nahi dugula, giroko tenperaturan edukitzeko. Marka zurikoaren litroak 0,68 euro balio du, eta ekoizlearen markarekin datorrenak 0,93 euro. Marka zurikoa, beraz, %27 merkeagoa da.

Eduki honen barruko orrialdekatzea

Hau interesa dakizuke:

Infografiak | Argazkiak | Ikerketak