Saltatu nabigazio-menua eta joan edukira

EROSKI CONSUMER, kontsumitzailearen egunkaria

Bilatzailea

Fundazioaren logotipoa

EROSKI CONSUMERen kanalak


Kokaleku honetan zaude: Azala > Papereko argitalpena >

Artikulu hau itzulpen automatikoko sistema batek itzuli du. Informazio gehiago, hemen.

Euskarara itzultzeko sistemek aurrerapen handiak izan dituzte azken urteotan, baina oraindik badute zer hobetua. Hobekuntza horren parte izan nahi? Aukeratu esaldi osoak nahieran, eta klikatu hemen.

: Zenbat da asko?

Gatz gehiegirekin janez gero, handitu egiten da eritasun batzuk sortzeko arriskua: arteria-hipertentsioa, garuneko iskemia eta bihotzekoa, besteak beste

Zenbat da asko?

Etxeko gatzontziari neurria hartzea izan liteke lehen pausoa elikagaiei gatz gutxiago botatzeko. Baina, lehen esan dugun bezala, guk barneratzen dugun gatz guztiaren % 70 baino gehiago etxetik kanpo landuta datozen jakietatik hartzen dugu, eta, beraz, ezin zaio begiratu gatzontziari soilik.

Gatzak, bai itsasotik datorrenak bai lurpeko hobietatik datorrenak, sodioa eta kloroa izaten ditu. Eta sodioari lotuta daude gatzak eragiten dituen gaitz guztiak, sodio gehiegi hartzeari, alegia. Elikagai fresko gehienek ez dute izaten sodiorik, nahiz eta erraiek eta itsaskiek berezkoa duten. Aurrez landuta edo prozesatuta datozen jakiek gatza izaten dute erantsita, zapore gehiago emateko eta hobeki kontserbatzeko. Elikadura-industriak, ordea, beste hainbat osagai eransten dizkie produktuei (gehigarriak, lodigarriak, gelifikatzaileak edo eztigarriak), eta horiek guztiek ere sodioa eduki ohi dute. Aurrez landuta datozen jaki horiek erosi aurretik (ez dira jaki prestatuak soilik, ezpada freskoak ez diren guztiak), ongi begiratu behar da zenbat gatz daukaten. Eta hori oso erraz egin daiteke datu hori osagaien zerrendan ageri bada edo elikadura-informazioa ematen badu. Ohikoa izaten da, ordea, etiketak ez esatea zenbat sodio edo gatz duen jaki horrek, oraindik ez baita beharrezkoa informazio hori ematea (“gatz gutxiko” elikagaien sailekoek soilik jakinarazi behar dute legez).

Antxoak, urdaiazpiko eta saltxitxak: gazietan gazienak

Elikagai bat sodio askokotzat jotzeko, 500 miligramo gatz eduki behar ditu produktuaren 100 gramo bakoitzeko edo, bestela esan, % 1,3 eduki behar du gatza. Sodio gutxiko dieta egin behar dutenek, beraz, saihestu egin behar dituzte elikagai aurrez prestatuak, hestebeteak eta era guztietako janari lasterrak. Osasuntsu daudenentzat ere komeni da horiek guztiak neurrian jatea, osasun-arazorik ez agertzeko etorkizunean.

EROSKI CONSUMER-ek analisi konparatibo bat egin du berriki, eta 64 jaki prozesatu aztertu ditu: hestebeteak, hainbat ogi mota, kontserbak, kakao disolbagarriak, galletak, zizka-mizkak eta aurrez prestatuta etorri ohi diren zenbait elikagai. Kontserbako antxoak izan dira gazienak, ontzian etorri ohi diren urdaiazpiko onduak, saltxitxak eta txorizoak. Komeni baino askoz sodio gehiago daukate horiek guztiek. Horien atzetik etorri dira olibak, ketchup-a, gazta onduak, patata frijituak, laboreak eta gazta xerratua.

Jendearen ustez oso gaziak diren zenbait produktu atze samarrean geratu dira azterketa horretan; zorrotxoko zopak, adibidez, gainerako jaki prozesatuek baino gatz gutxiago eduki du. Eta ustez hain gaziak ez diren beste batzuek, berriz, sodio ugari eduki dute, komeni baino gehiago. Hori gertatu da, esaterako, gosaritako laboreekin, ketchuparekin, patearekin eta urdaiazpiko egosiarekin.

Gatza gutxitzeko

Guztioi komeni zaigu gatza neurrian hartzea, eta zer esanik ez hipertentsioa dutenei edo bihotz-hodietako arazoak izateko arrisku gehien dutenei. Gatz askorekin jatea edo gatz gutxirekin jatea ohitura kontua da; batera ohitzen garen bezala ohitu gaitezke bestera, eta, beraz, geure burua hezi egin dezakegu eta moldatu. Zenbat eta gatz gutxiagorekin jan, orduan eta desatseginagoa gertatzen dira gauza gaziak. Hori dela eta, aholku hauek baliagarriak izan daitezke:

  • Egunean 5 gramo gatz hartu behar dira, gehienez (koilaratxo txiki batean sartzen dena). Kopuru hori ematen dute helduentzat; 7 urtetik beherako haurrek 3 gramo hartu behar dute, eta 7 eta 10 urte bitartekoek, 4 gramo.
  • Jaki fresko gehiago jan, sodio gutxiago dute eta. Hobe da gatzik gabe prestatzea, eta norberak nahi duen horixe baino ez botatzea platerari.
  • Jakiak lurrunetan prestatu: elikagaia ez da egoten ezerekin harremanetan, eta, beraz, ez da substantziarik trukatzen; ondorioz, hobeki kontserbatzen da elikagaiak berez duen sodioa, eta gatza botatzeko premia gutxiago izaten da.
  • Belarrak eta espeziak erabili platerak hornitzeko eta ontzeko. Oliba olioa eta ozpina erabilita, gatz gutxiago behar izaten da.
  • Ohiko gatza erabili ordez, sodio gutxi duen bat erabili (erdia izaten dute). Beste aukera bat da potasio kloruroaren gatza erabiltzea (elikagaia prestatu ondoren bota behar izaten da, bestela mingots bihurtzen da), edo itsasoko gatza, bestela; azken horrek zapore gehiago izaten du, eta, beraz, gutxiagorekin aski izaten da.
  • Elikagai prozesatuak neurrian jan edo sodio gutxien daukatenak erosi.

Eduki honen barruko orrialdekatzea

Hau interesa dakizuke:

Infografiak | Argazkiak | Ikerketak