Saltatu nabigazio-menua eta joan edukira

EROSKI CONSUMER, kontsumitzailearen egunkaria

Bilatzailea

Fundazioaren logotipoa

EROSKI CONSUMERen kanalak


Kokaleku honetan zaude: Azala > Papereko argitalpena >

Artikulu hau itzulpen automatikoko sistema batek itzuli du. Informazio gehiago, hemen.

Euskarara itzultzeko sistemek aurrerapen handiak izan dituzte azken urteotan, baina oraindik badute zer hobetua. Hobekuntza horren parte izan nahi? Aukeratu esaldi osoak nahieran, eta klikatu hemen.

Ohitura onak : Erosketa egiterakoan

Asteko menua planifikatzeak, iraungitze-data eta kontsumo-data gomendatua dendan bertan egiaztatzeak eta elikagaiak modu seguruan kontserbatzeak berme onak dira elikadura osasungarria egiteko

Erosketa egiterakoan

Egunetik egunera, gizarteak gero eta argiago dauka elikagai osasungarriak erostea komeni dela. Hori lortzeko, erosketa irizpide osasungarriekin egin nahi duenak, produktuen osagai-zerrenda eta etiketa nutrizionala irakurri behar ditu, etxetik etxera zer alde dagoen jakiteko. Horrez gain, beste aholku hauek ere aintzat hartzea komeni da:

  1. Ez erosi goseak gaudela. Frogatuta dago, urdail hutsarekin eta gosetuta bagaude, gehien gustatzen zaizkigun jakiak erosteko joera izaten dela, eta, gehienetan, ez dira izaten oso osasungarriak. Elikagai gustagarri bat ikuste edo usaintze hutsak (gozokiak, bonboiak, txokolatea, opilak…), garunean aktibatu egiten du gosearen zentroa, eta estimulatu egiten ditu listu-jariatzea eta urdaileko urinak. Bi faktore horien baturak -gose izatea eta inguruan jakiak edukitzea- azaltzen du zergatik izaten den alferreko jakiak erosteko joera. Hori saihesteko, mokadutxo bat hartu behar da erosketak egitera joan aurretik.
  2. Nondik hasi… Ordena funtsezkoa izaten da erosketak egitrakoan. Hasi, produktu ez-galkorren korridoretik egin behar da (lekaleak, pastak, arrozak, olioak, ogiak, esnea, kontserba…); ondoren, produktu freskoak hartu behar dira (frutak, barazkiak, arrautzak), eta, azkenik, hozkailuan daudenak eta izoztuak.
  3. Elikagaiak modu ordenatuan bereizi, bai erosketak egiterakoan, bai etxera eramaterakoan. Oso garrantzitsua da elikagai batzuk ez nahastea beste batzuekin, kutsadura gurutzatua saiheste aldera. Adibidez, barazki gordinak bereizi egin behar dira haragi eta arrainetatik. Arreta jarri behar zaio, halaber, elikagaien hotz-kateari. Kate hori ez hausteko, elkarrekin gorde behar dira jaki hotzak eta izoztuak, poltsa isotermikoetan.
  4. Etiketa nutrizionala aztertzeak aukera ematen du, begiratu batean, produktuaren errazio batek zenbat kaloria eta mantenugai (azukrea, gantza, gantz saturatua, gatza/sodioa, zuntza) ematen dituen jakiteko. Informazio hori lagungarria da produktuen kalitatea ebaluatzeko eta hobeki aukeratzeko.
  5. Iraungitze-data eta kontsumo-data gomendatua egiaztatu, eta gehien irauten duten produktuak hautatu, are gehiago berehala jango ez dira.
  6. Sasoiko frutak, barazkiak, berdurak eta arrainak hautatuz gero, kalitate handiko produktu freskoak eros litezke, eta modu onean, gainera.
  7. Elikagai freskoak lehenetsi, nahiz eta gutxi prozesatuak eta osagai naturalekin eta eskuz eginak ere aukeran eduki.
  8. Eskaintzak. Elikagaiak berak eskaintzen duen informazio guztia arretaz irakurtzeaz gain, komeni izaten da saltokiak berak eskaintza jakinei buruz edo deskontu-txartelei buruz esaten duena aintzat hartzea, eta marka zuri edo generikoek merkaturatzen dituzten produktuak aztertzea.
  9. Haurrak. Erosketak haurrekin egiteak aukera ona ematen du zenbait ohitura ikas ditzaten: planifikazioa, ordena, aurrezpena… Aukera aproposa da, halaber, nahi duten guztia erosterik ez dagoela ulertarazteko.

Erosketa egin ondoren: etxean

Elikagaik etxean ongi kontserbatzea eta behar bezalako higienearekin eskuztatzea funtsezkoa da horien elikadura-bermea eta ezaugarri organoleptikoak zaintzeko (zaporea, usaina, kolorea, testura…). Prestatzeko ordua iritsi arte, baldintza egokietan eduki behar dira, biltegian, hozkailuan edo izozkailuan (zer jaki mota den). Tenperatura eta denbora funtsezko alderdiak dira elikagaien higiene-kalitatearentzat, eta, horrexegatik, lehenbailehen eraman behar dira dendatik etxera, batik bat produktu freskoak (barazkiak, haragiak, arrainak), hoztuak edo izoztuak. Kontu berezia eduki behar da udan, tenperatura handiagoa izaten delako eta handitu egiten delako germenak ugaritzeko arriskua. Elikadura-toxikatzeak ere areagotu egiten dira, egoera txarrean dauden elikagaiak jateagatik.

  • Biltegia: horixe da leku egokia giroko tenperaturan (20 ºC) eduki daitezkeen elikagaiak gordetzeko: laboreak eta horien eratorriak (arroza, pasta, irinak, galletak, ogiak…), elikagai deshidratatuak edo lehorrak, fruitu lehorrak, azukrea, gatza, kafea, olioa eta hotz beharrik ez duten bestelako gaiak: esne esterilizatua, kontserbak (arrainak, haragiak, berdurak, lekaleak, ozpinkiak, marmeladak), eta abar. Produktu esterilizatuak, dena den, behin irekita, galkorrak bezala zaindu behar dira, eta hozkailuan sartu. Frutak eta barazkiak gordetzeko ere leku bikaina da biltegia, ongi kontserbatzen baitira leku lehor, fresko eta ongi haizeztatuan, giroko tenperaturan. Gauzak ongi ordenatzea eta antolatzea da gakoa: gehien erabiltzen diren elikagaiak erraz ikusteko moduan jarri behar dira, eta azkena erosi direnak, atzerago.
  • Hozkailua eta izozkailua: Lehen urratsa, tenperatura graduatzea da (2 ºC eta 4 ºC artean hozkailuarena eta -18 ºC izozkailuarena), eta elikagaien artean tarte bat uztea, aire hotza ibil dadin. Hozkailuan bereizi egin behar dira elikagai gordinak eta sukaldean prestatuak (azken horiek gorengo apaletan jartzea komeni da), kutsadura gurutzatua saihesteko. Bi kasuetan, funtsezkoa da elikagaiak ontzi itxietan edo poltsatxoetan sartzea, eta ahal dela, azpialdean bat eduki dezatela komeni da, isurtzen duten zukua ez ukitzeko.

Eduki honen barruko orrialdekatzea

Hau interesa dakizuke:

Infografiak | Argazkiak | Ikerketak