Saltatu nabigazio-menua eta joan edukira

EROSKI CONSUMER, kontsumitzailearen egunkaria

Bilatzailea

Fundazioaren logotipoa

EROSKI CONSUMERen kanalak


Kokaleku honetan zaude: Azala > Papereko argitalpena >

Artikulu hau itzulpen automatikoko sistema batek itzuli du. Informazio gehiago, hemen.

Euskarara itzultzeko sistemek aurrerapen handiak izan dituzte azken urteotan, baina oraindik badute zer hobetua. Hobekuntza horren parte izan nahi? Aukeratu esaldi osoak nahieran, eta klikatu hemen.

Erosketa gida: biskoteak : Analisi nutrizionala

Gari irina, azukreak, gatza, legamia, landare gantzak eta gehigarriak izaten dituzte, eta maiz erabiltzen dira dieta egiteko garaian, oso erraz kontrolatzen baita zenbat jaten den

Analisi nutrizionala

Kontsumo osasungarria

Osasun arloko ezein erakundek ez du ezartzen kontsumo kopuru gomendatu bat biskoteentzat. Badira, dena den, elikagai irinkaren inguruko gomendioak (ogia, pasta, arroza, beste zereal batzuk, patata…), eta egunean 4-6 errazio artean hartu behar direla esaten dute (platerkada bat arroz, pasta edo lekale, hiruzpalau eskutada zereal gosaltzeko, patata ertain bat, eta abar).

Badakigu, halaber, barrako ogiaren errazio bat (50 gramo) moldeko ogi xerra baten baliokidea dela, eta bi horiek 3 biskote txigorturen pareko direla. Hau da, egunaren buruan beste elikagai irinkararik jango ez bagenu, 12 edo 15 biskote janda iritsiko ginateke kopuru gomendatura. Baina hori ere ez da komeni, hori eginda, beste elikagai garrantzitsu eta beharrezko batzuk gure dietatik baztertzen ariko ginateke eta.

Azken batean, dieta arloko aholkua oso erraza da: biskoteak noizbehinka sar ditzakegu dietan, gure gosariak eta askariak zertxobait aldatzeko, edo aldian behin otordu nagusietan jateko, nahi izanez gero. Eta hautatzen hasita, askoz hobe da osoko biskote bat aukeratzea, gatz eta azukre gutxikoa. Ahalik eta aukerarik onena egiteko, produktuaren etiketa irakurtzea komeni da eta osagai guztiak zerrendatzea, nutrizio arloko semaforoan guk egiten dugun bezala.

Nutrizio arloko semaforoa

Biskoterik gehienak egiteko, osagai hauek erabiltzen dituzte: gari irina, azukreak, gatza, legamia, landare gantzak eta gehigarriak. Gari irina izaten da osagai nagusia, eta irinaren kalitateak baldintzatuko du produktua hobeto edo okerrago hartzituta aterako den. Komeni da arreta jartzea irinaren osagai bakoitzari.

  • Almidoiak. Karbohidrato konplexuak dira eta gure gorputzak behar duen energia ematen digute.
  • Proteinak. Bi eratakoak daude: disolbagarriak eta ez-disolbagarriak. Azken horiek glutena osatuko dute, eta glutenaren osagaiak, berriz, gluteninak eta gliadina izaten dira. Glutenaren proteinek duten proportzioak eta kantitateak erabakiko du edozein ogiren kalitatea.
  • Azukreak. Maltosa da irinak berez duen azukrea, eta egituraz, glukosaren (ohiko azukrearen) antzekoa da oso. Osagai hori oso garrantzitsua da, berak pizten baitu, legamiarekin batera, hartziduraren txinparta.
  • Gantzak. Kopuru txikietan ageri dira. Hala ere, moldeko ogiak eta barrako ogiak baino gantz gehiago izaten dute biskoteek.

Biskoteen osagaien zerrendan, azukreak ere agertzen dira (oreari zaporea emateko erabiltzen da). Horretaz gain, atzeratu egiten du produktua iraungitzeko prozesua eta azal gustagarriagoa lortzen laguntzen du.

Gatza, bestalde, zapore-emaile gisa erabiltzen da eta kontserbagarri gisa ere bai, nahiz eta neurri txikiagoan izan. Garrantzitsua da oroitaraztea ez dela komeni produktu gazi gehiegi hartzea.

Marka guztiek erabiltzen dute “ogia egiteko” legamia. Mota batekoak baino gehiagokoak daude, baina hori da egokiena nahi den mamia lortzeko. Irinetik datorren azukrearekin (maltosa) eta ekoizleak erantsi ditzakeen azukreekin elikatzen da legamia.

Okintzako produktuetan, gantzak ere erabiltzen dira, produktuari elastikotasuna eta plastikotasuna emateko. Biskoteetan, gainera, ahogozo hobea emateko ere erabiltzen dira, produktu gustagarriagoa lortzeko. Eta osagai horretan huts egiten dute etxe askok, palma olioa erabiltzen baitute, zeinak odoleko kolesterol mailan eragin kaltegarria baitu.

Ikuspegi teknologikotik, palma olioa interesgarria da, merkea delako, egonkorra eta denbora asko behar izaten duelako mintzeko. Oso marka gutxik erabiltzen dute ekilore olioa edo oleiko ugariko ekilore olioa.

Gehigarriei dagokienez, E-300 erabiltzen da gehien (azido askorbikoa edo C bitamina); herdoilaren aurka egiteko gaitasun handia du, eta okintzan asko erabiltzen da. E-472e eta E-341 direlakoak ere erabiltzen dira, emultsionatzailea eta azidulatzailea delako lehena eta azidotasun doitzailea bigarrena.

Biskoteak labean tenperatura handian (120 ºC) egindako produktuak direnez eta azukreak eta proteinak dituztenez, oso litekeena da bigarren mailako substantzia ere sortzea, adibidez akrilamidak (“Maillard-en erreakzioak” sortzen du konposatu hori, eta horrexek ematen dio kolore urrekara ogiari).

Antzekotasunak eta desberdintasunak

Biskoteak, moldeko ogia eta barrako ogia antzekoak izan daitezke itxuraz, baina ez dira. Nutrizio arloan badira aldeak batzuen eta besteen artean.

Oro har, biskoteek eta moldeko ogiak gantz gehiago izaten dute barrakoak baino: 100 gramo biskotek 5 gramo gantz izaten dute, hor nonbait; moldeko ogiak zertxobait gutxiago (3 gramo inguru 100 gramo bakoitzeko); eta barrako ogiak, gutxi gorabehera, 1,6 gramo gantz izaten du 100 gramo bakoitzeko.

Biskoteei eransten dieten gantz kantitatea eta mota (palma olioa, ekilore olioa edo oliba olioa moldeko ogirik berrienetan) etxe bakoitzak darabilen formulazioaren araberakoa da, eta horregatik da hain garrantzitsua nutrizio arloko etiketa berrikustea, baita produktu bakoitzaren osagai zerrenda ere.

Bestalde, zuntza ere hor dago, osagai benetan garrantzitsua, mantenugai hori ugari ematen duen dieta funtsezkoa baita hainbat gaixotasuni aurrea hartzeko. Biskoteek, batez ere osokoek, zuntz dezente izaten dute. Horiek oso lagungarriak izan daitezke idorreriari aurre egiteko; zuntzak, gainera, handitu egiten du asetasuna, eta, hortaz, lagundu egiten du gosea kontrolatzen.

Era berean, biskoteek eta moldeko ogiak izaten duten azukre kopurua ere (3 gramo 100 gramo bakoitzeko) handiagoa da barrako ogiak izaten duena baino (1,8 gramo 100 gramo bakoitzeko).

Horiek guztiak jakinda, pentsatzekoa da biskoteek kaloria gehiago emango dutela barrako ogiak baino. Zehazki, produktu horren 100 gramok 370-380 kaloria ematen dituzte, eta moldeko ogiaren edo barrako ogiaren 100 gramok 240-250. Bitxia da moldeko ogiak eta barrakoak antzeko energia balioa izatea, nahiz eta moldekoak gantzak ere badituen osagaien artean. Moldeko ogiak, izan ere, proteina eta karbohidrato gutxiago du, eta horrexegatik dabiltza berdintsu kaloriatan.

Antzekotasunak ere badituzte, dena den. Hiru ogi mota horietan, aukerarik osasungarrienak aukeratzeko joera ari da nagusitzen. Halaxe nabarmentzen dute elikadura arloko marketineko analistarik gehienek. Elikadura arloko industria aukera osasungarriagoak jartzen ari da merkatuan. Adibidez, gatzik gabeko biskoteak, azukrerik gabeak, finduak ez diren irinak erantsi eta osoko bihurtu direnak edo, gutxienez, hainbeste destrinatu gabeko produktua lortzen dutenak. Aukera interesgarriak dira nutrizioaren ikuspegitik, baina alderdi ekonomikoa ere hartu behar izaten da kontuan, biskote, moldeko ogi eta barrako ogi horiek garestiagoak izaten baitira jatorrizko produktua baino.

Gehienean, biskotearen formulazioa berbera izaten da, baina kendu egiten diote gatza, azukrea edo biak. Kaloria gehiago dituela esan dugu, eta hori izaten elikagai kontzentratuagoa delako. Espainiako Elikadura Kodeak (CAE) arautzen du “gatzik gabeko” ogia zer den, baina ez du aipamenik egiten azukrearen edo gantzen inguruan; hortaz, biskotearen ekoizleak erabakiko du mantenugai horiek zer-nolako kopuruetan erantsi.

Bestelako biskote batzuk

Biskoterik ohikoenak txigortu normalak eta osokoak dira. Merkatuan badira, dena den, kontuan hartzekoak izan daitezkeen beste batzuk ere. Esate baterako, “gatz gutxiko” biskoteak, “gatzik gabeak”, “azukre gutxikoak” eta “azukrerik gabeak”. Produktu horiei birformulatu egin zaizkie osagai erantsiak (gantza, azukrea edo gatza). Ahalik eta aukera gehiena eskaintzeko egiten dituzte, baina, batez ere, egoera berezietan dauden pertsonen beharrizanei erantzutea izaten da helburua: arteria hipertentsioa dutenek, likido debekua edo bihotz-hodietako patologiak edo gibelekoak ere bai, horiek gatzik gabeko dieta egin behar izaten dute; diabetesa dutenek eta gehiegizko pisua edo gizentasuna, azukrea kontrolatu behar izaten dute…

Jendeak asko eskatzen duen beste biskote mota bat glutenik gabea izaten da, zeliakoek eta proteina horrekiko intolerantzia dutenek jateko modukoa. Gehienak arto irinarekin eginak izaten dira eta arroz irinarekin beste batzuk.

Badira, horietaz gain, publiko bereziagoa harrapatzeko biskoteak ere, zapore eta itxura berriekin. Gero eta gehiago dira osagai bereziren bat dutenak, adibidez zekale edo espelta irina, edo haziak dituztenak (linaziarenak, adibidez), edo fruitu lehorrak. Hor daude aukera ekologikoak edo “bio” sailekoak ere, ezaugarri hori bilatzen dutenentzat.

Horretaz gain, neurrietan ere aukera bat baino gehiago eskaintzen du industriak. Ohiko neurriak hortxe jarraitzen du, 5,5 x 5 x 0,5 cm eta 7,5 gramo dituen xerra, baina badira mini formatukoak ere, kanape txikiak egiteko erabiltzen direnak. Formulazio eta nutrizio balio berberak dituzte, baina txikiagoak dira.

Eduki honen barruko orrialdekatzea

Hau interesa dakizuke:

Infografiak | Argazkiak | Ikerketak