Saltatu nabigazio-menua eta joan edukira

EROSKI CONSUMER, kontsumitzailearen egunkaria

Bilatzailea

Fundazioaren logotipoa

EROSKI CONSUMERen kanalak


Kokaleku honetan zaude: Azala > Papereko argitalpena >

Artikulu hau itzulpen automatikoko sistema batek itzuli du. Informazio gehiago, hemen.

Euskarara itzultzeko sistemek aurrerapen handiak izan dituzte azken urteotan, baina oraindik badute zer hobetua. Hobekuntza horren parte izan nahi? Aukeratu esaldi osoak nahieran, eta klikatu hemen.

Informazio honetan agertzen diren datu, informazio, interpretazio eta kalifikazioak haiek egin ziren uneari dagozkio, eta, beraz, denbora mugatuz daude indarrean.

: Garestienek ez dute lortu emaitza hobea dastatze proban

Hiru ozpin motak

Ardo-ozpina beste biak baino ohikoagoa da eta ekoitzi ere gehiago egiten da. Ardoaren hartzidura azetikotik lortzen da, eta ardo mota bat baino gehiago erabil daitezke. Ozpinaren araudi orokorra 1993. urtetik dago indarrean Espainian, baina Jatorri Izena duten ozpin bakoitzak (Modena eta Jerez Jatorrikoek, adibidez). Modenako ozpinen artean, bi eratakoak daude: ekoizpen tradizionalekoa (Jatorri Izena duena) eta komertziala edo "Aceto balsámico di Módena". Guk azterturiko laurak, halakoak izan dira, komertzialak eta Ybarra etxekoak soilik dauka zigilua esanez Modenan eta Regio Emilian (Italia) egina dela, eta mahatsa Emilia Romagna eskualdekoa dela. Ardoa eta muztio kontzentratua nahasiz lortzen dituzte Modenako ozpin komertzial hauek, eta koloragarria, karamelua eta kontserbagarriak eransten dizkiete; Modenako ozpin tradizionala, aldiz ("tradizionale"), ardo-muztio egosia ozpintzen utzita lortzen dute, eta ez diete eransten ez egonkortzailerik eta ez karamelurik. "Tradizionale" deitzen duten ozpinak, gainera, gutxienez 12 urtez egon behar du zahartzen, eta komertzialek gutxienez 3 urte. Komertzialen artean, honako mota hauek bereizten dira: "Giovanne" (ozpinak 3 urte egon behar du haritzezko upeletan, eta oso egokia izaten da entsaladari botatzeko), "Maturo" (5 urtez egon behar du zahartzen; gozo ukitu handiagoa du, eta lurrin handiko platerak prestatzeko erabiltzen da) eta "Vecchio" (10 urtez edukitzen dute upeletan, lurrin eta zapore handia izaten ditu, gozo ukituekin; edozertarako erabil daiteke sukaldean). Modenako ozpina berotzen bada, azidotasuna galtzen du eta gozo zaporea ere bai; hozkailutik kanpora, ordea, ongi irauten du behin irekita ere.

"Jerez Jatorri Izeneko Ozpina", berriz, Jerez-Xerez-Sherry Jatorri Izena duten ardoetatik lortzen da (Cadizen eta Sevillan egiten dute). Kolorea urre zaharraren eta kaobaren artekoa da, itxura trinkoa izaten du, lurrin sakona eta zapore mingots bizi-bizia. Hondar-alkohola izaten du, eta horrek badu eragina ozpin hauen kalitate eta berezitasunean (ontzeko edo zahartzeko prozesua ere berezia izaten dute). Modu bat baino gehiago daude ozpin mota hau egiteko: batzuetan, upelak zahartze adinaren arabera antolatzen dituzte, eskala homogeneo batean, batzuk besteen gainean jarrita (zaharrenak azpian -zolan- eta gazteagoak gainean); azpiko upel bakoitzetik ozpin pixka bat ateratzen dute -horrekin betetzen dituzte ozpin botilak- eta, haren lekuan, ontze-aldi gazteagoko ozpina eransten dute, gaineko upeletan dagoen ozpina, alegia ("solera eta criadera" izena ematen zaio sistema horri, zolan geratzen diren upelekin eta ontze-aldiarekin jokatzen duelako). Ozpina ontzeko beste sistema estatikoa izaten da: zahartze azetiko batetik datozen ozpinak upel berean zahartzen dituzte, bestelako ozpinekin nahasi gabe ("uztakako" sistema esaten zaio horri). Modu batean edo bestean egin, Jerez-ozpina hiru eratakoa izaten da: Jerez-ozpina (gutxienez, 6 hilabetez zahartu dena), Erreserbako Jerez-ozpina (2 urtez zahartua) eta Erreserba Handiko Jerez-ozpina (10 urtez zahartua). Eta zein ardo motarekin egin den kontuan hartuta, bi motatako Jerez-ozpin erdigozoak bereizten dituzte: "Pedro Ximénez" erakoa eta "Moscatel" erakoa.

KONPARAZIO-TAULA

Marka Borges Ybarra Louis Aliño
Salgaiaren izena Modenako ozpin baltsamikoa Modenako ozpin baltsamikoa Modenako ozpin baltsamikoa Modenako ozpin baltsamikoa
Formatua (ml) 500 250 250 250
Prezioa (Euro/litro) 6,66 10,23 7,73 9,58
Estraktu lehorra (%) 1 25,7 15,7 16,5 19,7
Errautsak (%) 2 0,3 0,5 0,5 0,4
Azukreak (g/100ml) 3 23,6 13,4 14,1 17,2
Gatza (g/litro) 4 0,2 0,2 0,2 0,1
Sulfurosoa, guztira (mg/l100ml) 5 1,9 1,5 1,3 1,5
Azidotasuna (azido azetiko %) 6 6,1 6,4 6,2 6,2
Hondar-alkohola (%) 7 0,2 0,1 0,1 0,04
Sulfatoak (g/litro) 8 0,88 0,63 0,31 0,57
Metanola (%)9 Egoki Egoki Egoki Egoki
Metal astunak 10 Egoki Egoki Egoki Egoki
Dastatze proba (1etik 9ra) 6,6 6,0 6,4 6,2
Marka Louit Borges Ybarra
Salgaiaren izena Errioxako ardoarekin egindako ozpina Errioxako ardoarekin egindako ozpina Ardo onduarekin egindako ozpina
Formatua (ml) 750 250 500
Prezioa (Euro/litro) 2,13 6,20 3,30
Estraktu lehorra (%) 1 1,1 1,4 1,7
Errautsak (%) 2 0,2 0,2 0,3
Azukreak (g/100ml) 3 - - -
Gatza (g/litro) 4 0,1 0,2 0,1
Sulfurosoa, guztira (mg/l100ml) 5 1,6 1 baino gutxiago 1 baino gutxiago
Azidotasuna (azido azetiko %) 6 7,2 6,3 8,4
Hondar-alkohola (%) 7 0,1 0,1 0,3
Sulfatoak (g/litro) 8 0,84 0,79 0,41
Metanola (%)9 Egoki Egoki Egoki
Metal astunak 10 Egoki Egoki Egoki
Dastatze proba (1etik 9ra) 6,5 6,0 5,6
Marka Louit Borges Ybarra Aliño
Salgaiaren izena Jerez-ozpina Jerez-ozpina Erreserbako Jerez-ozpina Jerez-ozpina
Formatua (ml) 750 250 500 250
Prezioa (Euro/litro) 2,47 6,14 7,36 6,76
Estraktu lehorra (%) 1 1,1 1,6 1,2 1,1
Errautsak (%) 2 0,3 0,3 0,2 0,4
Azukreak (g/100ml) 3 - - - -
Gatza (g/litro) 4 0,1 0,2 0,1 0,1
Sulfurosoa, guztira (mg/l100ml) 5 1 baino gutxiago 1 baino gutxiago 1 baino gutxiago 1 baino gutxiago
Azidotasuna (azido azetiko %) 6 7,3 7,3 7,4 7,3
Hondar-alkohola (%) 7 0,3 0,2 0,5 1,62
Sulfatoak (g/litro) 8 0,85 0,78 0,25 0,87
Metanola (%)9 Egoki Egoki Egoki Egoki
Metal astunak 10 Egoki Egoki Egoki Egoki
Dastatze proba (1etik 9ra) 6,4 6,4 6,7 5,5

1. Estraktu lehorra (ura kentzean geratzen dena): ardo- eta Jerez-ozpinek 1,3 gramo baino gehiago eduki behar dituzte litroko. Modenakoek, gutxienez, 30 gramo eduki behar dituzte litroko (halaxe zehazten du Modenako Ozpin Baltsamikoaren Partzuergoak).

2. Errautsak: alderdi honek mineralekin du zerikusia (zenbat errauts eduki, hainbeste mineral izango dituzte). Ardo-ozpinek % 0,1 eta 0,5 artean eduki behar dituzte, eta Jerez-ozpinek, % 0,2 eta 0,7 artean.

3. Azukreak: Modenakoetan soilik ageri dira, mahats muztioa eransten baitiote.

4. Gatza: gehienez, 1 gramo eduki dezakete litroko.

5. Sulfurosoa: gehienez, 17 mg/100 ml. Modenakoei beste muga bat jartzen zaie: 10 mg /100 ml.

6. Azidotasuna: ardo-ozpinak, gutxienez, 6 gramo eduki behar ditu azido azetikoa 100 mililitro bakoitzeko; Jerez-ozpinak, 7 gramo 100 mililitro bakoitzeko. Modenakoek, berriz, 6 gramo, gutxienez, 100 mililitro bakoitzeko.

7. Hondar-alkohola. Jerez-ozpinek % 3 eduki dezakete, gehienez, eta ardo-ozpinek, % 0,5. Modenakoei, % 1,5 arte onartzen die legeak.

8. Sulfatoak: ozpina ez herdoiltzeko izaten dira. Jerez-ozpinei 3,5 gramo onartzen dizkiete litroko, eta ardo-ozpinei, 2 gramo litroko. Modenakoek ez daukate mugarik.

9. Metanola: ozpinek, oro har, 0,1 gramoko muga izaten dute 100 mililitro bakoitzeko; Jerez-ozpinei 25 miligramo arteraino onartzen dizkiete 100 mililitro bakoitzeko.

10. Metal astunen gehienezko kopuruak: merkurioa, 0,05 z/m (zati milioiko); artsenikoa, 0,5 z/m; beruna, 0,5 z/m; kobrea eta zinka, 10 z/m. Jerez-ozpinetan, ez dago gehienezko mugarik kobrearentzat eta zinkarentzat.

Eduki honen barruko orrialdekatzea

Hau interesa dakizuke:

Infografiak | Argazkiak | Ikerketak