Gominolas: basicamente azucre e aditivos: O seu consumo frecuente promove a obesidade e a caries

  As gominolas infantís son productos de confeitería compostos por unha pasta maciza elaborada con azucre, aromatizada e coloreada mediante un xeneroso uso de aditivos e que se presenta con formas e tamaños variados. O seu nutriente maioritario son os hidratos de carbono sinxelos: glicosa, sacarosa e fructosa supoñen entre un 70% e un 80% do peso. A proporción de proteína máis común é do 5%-6% aínda que unha mostra contén o 7% e outra só o 1,5%. A proteína preséntase principalmente a xeito de xelatina, que proporciona a textura gomosa típica destes productos. As graxas, pola súa banda, supoñen menos do 1%. O contido en auga foi sempre inferior ó 14% e nalgunhas aínda menor: entre o 5% e o 8%. E a achega enerxética é de 320 a 360 calorías cada cen gramos, demasiado elevada para un producto absolutamente prescindible na nosa dieta polo seu case nulo valor nutritivo.

O seu consumo frecuente pode xerar obesidade e caries: na nosa boca existen bacterias que transforman nuns 20 minutos certos azucres (principalmente, sacarosa) en ácidos, que se mesturan coa saliva e as partículas de comida na boca formando unha placa que se adhire ó esmalte, atacándoo e producindo a caries. Tras consumir estas e outras chucharías, aínda en pequenas cantidades, convén cepilla-los dentes para elimina-los restos de azucres da boca, xa que o risco de caries non depende da cantidade de azucre consumido senón da frecuencia da súa inxestión.

As gominolas están constituídas principalmente por azucres simples (glicosa, fructosa e sacarosa), fonte de enerxía de rápida asimilación. Estes azucres, ó se metabolizaren no noso organismo, transfórmanse en glicos,a que é absorbida no intestino, de onde pasa ó fígado; alí transfórmase en glicóxeno e almacénase como reserva enerxética ata unha cantidade máxima de 100 gramos no fígado e 200 gramos nos músculos. Se a cantidade de azucres inxerida é tal que se exceden os límites de almacenamento de glicóxeno, o exceso de glicosa no sangue transfórmase en graxa no tecido adiposo, constituíndo unha forma de reserva enerxética a longo prazo. A obesidade na idade infantil é particularmente desaconsellable, porque nesta etapa se produce un aumento do número de células deste tecido graxo, relacionado coa inxestión de enerxía. Se o aumento de células graxas é alto, supón un estadio inicial de obesidade difícil de reverter xa que se precisaría unha restricción calórica (que podería afecta-lo crecemento do adolescente) para compensar ese aumento de peso.

Na maioría das gominolas a proteína preséntase a xeito de xelatina, que se caracteriza por unha composición incompleta en aminoácidos xa que non achega as cantidades precisas dalgúns esenciais: metionina, lisina e triptófano. Non se deben considerar como productos que proporcionan proteínas.

En resumo, as gominolas representan unha elevada achega enerxética, pouca proteína de escasa calidade, moi poucos minerais e ausencia de vitaminas, polo que non deberían formar parte da dieta habitual. Aínda que non hai normativa referente a esta cuestión, as de gran tamaño supoñen un risco para os nenos pequenos: debido á súa textura gomosa mastíganse con dificultade, o que pode provocar atragantamentos que poderían desembocar en asfixia.

Detectáronse moitas irregularidades na etiquetaxe. Só Froitiñas Roypas cumpre a norma. Denominación de venda, lista de ingredientes, lote e modo de conservación son as informacións peor indicadas.

O case nulo valor nutritivo deste producto e os prexuízos que causa o seu consumo habitual (obesidade e caries) fan que non se elixa unha mellor relación calidade-prezo.

Cómo se elaboran

Á hora de envasa-las gominolas, a maioría dos fabricantes empregan un mesmo envoltorio para diferentes tipos de producto. As Fini (botellas cola, quenllas e pexegos) e Vidal (docepica amorodo e gomas) locen varias denominacións e listas de ingredientes, facendo referencia a diferentes tipos de gominolas, polo que non se pode sabe-la denominación do producto nin os ingredientes dunhas gominolas en concreto. O envase de Roypas (froitiñas e delicias) e Dulciora (amoras) ten unha única lista de ingredientes, que son: azucre, sirope de glicosa, xelificantes, auga, xelatina (froitiñas Roypas e Dulciora), amidón modificado (froitiñas Roypas), dextrosa (delicias Roypas), acidulantes, aromas e colorantes. As amoras Dulciora indican, ademais, os ingredientes do recubrimento: aceite vexetal, cera de abella e cera carnauba. De tódolos xeitos, e malia a que só se lles poden asignar ingredientes a tres das oito estudiadas, todas están compostas fundamentalmente de azucres, xelatina e aditivos.

A elaboración parte dunha mestura líquida quente formada por azucre, sirope de glicosa e aditivos que se introduce nun molde para que adquira a forma desexada. De seguido, redúcese a temperatura para o seu endurecemento. Trala solidificación, as gominolas cepíllanse para eliminar restos da mestura, que se reincorporarán á máquina para o seu aproveitamento.

Moitos aditivos

Este é un producto moi rico en aditivos. Os máis comúns son: aromas, colorantes, acidulantes e xelificantes. Os aromas proporcionan cheiro e sabor e os acidulantes empréganse como complemento de aromatización e/ou conservación. Segundo o etiquetado, algúns acidulantes empregados son ácido cítrico, ácido láctico, ácido málico e ácido tartárico. Os xelificantes forman un xel durante o arrefriamento. Os máis empregados son agar-agar, amidón modificado e pectinas. Os colorantes danlles cor ás materias primas, azucre e sirope de glicosa, ámbolos dous incoloros. Os colorantes atopados son tartracina (E-102), amarelo de quinoleína (E-104), amarelo alaranxado (E-110), azorrubina (E-122), vermello cochinilla (E-124), vermello allura (E-129) e azul patente (E-131). A lista de colorantes indicada nos envases tampouco corresponde ó producto concreto que contén, senón a toda a gama de lambetadas. Soamente amora Dulciora e froitiñas Roypas indican a lenda "colorantes segundo producto" e "posibles colorantes", respectivamente. Tódolos colorantes utilizados son artificiais e o seu uso está autorizado na norma. Mesturando os colorantes devanditos obtense toda a gama de cores presente nestas gominolas. Dos sete colorantes, cinco son azoicos (tartracina, amarelo alaranxado S, azorrubina, vermello cochinilla A e vermello allura AC), algúns dos cales se asocian coa posibilidade de provocar alerxias e trastornos no comportamento dos nenos. A tartracina (E-102), por exemplo, pode producir reaccións adversas (alerxias non graves e manifestacións cutáneas ou respiratorias) en persoas asmáticas e no 10% dos alérxicos á aspirina. As gominolas con este aditivo son froitiñas e delicias, ámbalas dúas de Roypas. Das oito mostras, soamente Botellas cola, de Fini, non utiliza colorantes azoicos.

Relacións deste contido