Nabigatze-menua pasa eta edukietara joan

EROSKI CONSUMER, el diario del consumidor

Bilatzailea

logotipo de fundación

EROSKI CONSUMEReko kanalak


Kokapen honetan zaude: Hasiera > Paperezko bertsioa > Elkarrizketa

^

Javier Andaluz, ingurumen Zientzietako lizentziaduna eta Klima eta Energia Saileko koordinatzailea Ekologistak Martxan taldean: "Energiaren egoera aldatu egin da eta argi naturalari probetxua ateratzeak ez du esan nahi gutxiago kontsumituko dela"

Ordularia atzeratu edo aurreratu beharra dagoen aldiro, hortxe azaltzen da eztabaidarako gaia, onuragarria ote den edo kaltegarria. Aldekoek diote murriztu egiten dela energia kontsumoa; kontrakoen esanetan, aldiz, sinbolikotik gehiago du eraginkorretik baino. Orain, Europako Batzordeak behin betiko kentzeko asmoa azaldu du

 

Urtero-urtero, 1974az geroztik, ordulariaren orratzak aldatzen ibili behar izan dugu urtean bitan. Martxoko azken igandean, ordubete aurreratzen dugu, eta urriko azkenean, atzeratu. Petrolioaren krisia gertatu berritan ekin zioten aldaketa hori egiteari, argi naturalari probetxu hobea ateratzeko asmoz; Europako Batasuneko kide diren estatu guztietan ezarri zen neurria, 1984. urteko zuzentarau baten bidez, eta Espainiako Estatuan 2002ko Errege Dekretu batean jaso zuten. Baina ordu aldaketaren inguruan beti bada eztabaida. Neurri horren aldekoek esaten dute dirua eta energia aurrezteko balio duela.

Kontrakoen ustez, aldiz, oso txikiak dira ustezko onura horiek eta, osasunean zer-nolako nahasmenduak eragiten dituen kontuan hartuta, ez du merezi. Erakundeen esanetan, energia kontsumoa murrizteko balio du ordu aldaketak, baina onartzen dute zaila dela hori kuantifikatzea, eta haien esanetan, gainera, "badirudi nahiko mugatua dela". Orain, Europako Batzordeak erabaki du arau hori baliogabetzeko tramiteak egiten hastea, Batzordeak berak sustatuta Europako herritarrei egin dieten inkesta batek erakutsi baitu horren aldekoak direla gehien-gehienak. Europako Parlamentuak ere ildo beretik jo zuen otsailean, eta loteslea ez zen ebazpen batean, Batzordeari eskatu zion zuzentaraua berrikus zezala.

EGIAZ AURREZTEN DA EDO KALKULU HUTSA DA?

 

Argi naturalari probetxu gehiago ateratzeko asmoz ordularia aldatuta, %5 aurrezten da argindar kontsumoa, halaxe dio Energia Dibertsifikatzeko eta Aurrezteko Institutuak (IDAE). Horrek esan nahi du argindarraren faktura 300 milioi euro txikiagoa dela. Diru horretan guztian, etxeetako gastuarenak izango lirateke 90 milioi (sei euro familia bakoitzeko); eta beste 210 milioiak industriak eta zerbitzuen sektoreak eragiten dituenak. Zifra horiek, dena den, kalkuluak baino ez dira; hau da, horietara iristeko, utzi egin beharko litzaioke argindar artifiziala erabiltzeari beharrezkoa ez denean.

Europako Batzordeak sustatu duen aldaketa honek ohiko prozesua pasatu beharko du, eta kide diren estatuek oniritzia eman beharko diote Euroganberak lege berria berretsi aurretik, zeina inola ere ez den iritsiko 2020. edo 2021. urtean baino lehen. Kritikoen ustez (elkarte ekologistak dira bereziki), ordu aldaketa gehiago da neurri sinbolikoa, jendea ohar dadin zein garrantzitsua den energia aurreztea, eta ez egiaz aurrezteko modua. Nabarmentzen dute, gainera, familiek eta enpresek argindar gutxiago erabili arren goizetan, aurrezten duten hori desagertu egiten dela arratsaldeetan, berogailu gehiago erabili behar izaten baitute neguan eta hozteko sistema gehiago udan.

Kritikoen ustez (elkarte ekologistak dira bereziki), ordu aldaketa gehiago da neurri sinbolikoa, jendea ohar dadin zein garrantzitsua den energia aurreztea, eta ez egiaz aurrezteko modua. Nabarmentzen dute, gainera, familiek eta enpresek argindar gutxiago erabili arren goizetan, aurrezten duten hori desagertu egiten dela arratsaldeetan, berogailu gehiago erabili behar izaten baitute neguan eta hozteko sistema gehiago udan. Ingurumenaren aldeko elkarteek neurri eraginkorragoak eskatzen dituzte, adibidez fotozelulak edo sentsoreak erabiltzea, argi naturalaren arabera argia itzali edo doitzeko (eraikin berrietan beharrezkoa da dagoeneko, halaxe agintzen du Eraikingintzaren Kode Tekniko berriak), LED lanparak instalatzea edo eraikinen diseinua gehiago lantzea, probetxu hobea atera diezaioten eguzkiari leihoak alde egokietan jarrita edo argi-zuloak eginda.

Energiaren arloko beste espezialista batzuek eskatzen dute gobernuak bitartekoak jar ditzala Europako araudiak modu orokortuagoan ezar daitezen, haien iritziz horrek energia asko aurreztea ekarriko bailuke: betebehar gisa ezar dezala eraikinetan eta teilatuetan energia berriztagarriak sustatzea edo kontagailu adimendunak ezartzea, berriztagarrietatik datorren energia zein neurritan kontsumitzen den adieraziko dutenak.

NAHASMENDUAK GURE BARNE ORDULARIAN.

Bada gehiago ere. Kritikoenen iritziz, ustezko onurak ez dira iristen herritarrei sortzen dizkien buruhausteak eta osasun arloko nahasmenduak berdintzera. Medikuen esanetan, aldaketak eragina izaten du organismoan, eta logalea eta nekea sortzen ditu, eta haserrekortasun iragankorra ere bai batzuetan. Aldarazi egiten baitu erritmo zirkadianoa; hau da, gure barne ordularia, zeinak egokitu egiten duen organismoaren erritmoa egunaren eta gauaren zikloetara, baina ongi funtzionatzen ez duenean, logale arazoak eragin ditzake.

Baina bihotzak ere sufritzen du ordu aldaketa horrekin. Halaxe frogatu du hainbat ikerketak. Berriena Ferrarako Unibertsitateak argitaratu du urte honetako otsailean European Review for Medical and Pharmacological Sciences aldizkarian, eta ondorio hau atera du: gaiaren inguruan egin diren sei ikerketarik zorrotzenek baieztatu egin dute infartu gehiago izateko joera dagoela udaberriko aldaketa gertatzen denean (%4tik %29ra bitartean igotzen da). Medikuen zenbait txostenek iktus arriskuarekin ere lotzen dute: Ameriketako Neurologia Akademiak 2016. urtean egindako ikerketa batek dioenez, aldaketa egin ondorengo astelehenean eta asteartean %8 kasu gehiago izaten da.

Ordulari aldaketak, zifratan

  • 300 milioi euro, kalkuluen arabera Espainian hori aurrezten da energiatan ordu aldaketarekin.
  • 5%: potentzialki hori aurreztu daiteke argiztapenean ordu aldaketarekin.
  • 1984: urte horretan sartu zen indarrean ordularia urtean bitan aldarazten duen zuzentaraua.
  • 90 milioi euro. Guztira hori aurreztuko lukete Espainiako familiek energiatan.
  • 6 euro: energiatan diru hori aurrezten du familia bakoitzak Espainiako Estatuan.
  • 70 herrialde horiek aldatzen dute ordua. Horien artean, Europako Batasuneko guztiek.

Iturria: Energia Dibertsifikatzeko eta Aurrezteko Institutua (IDAE).

Aditua: Javier Andaluz, ingurumen Zientzietako lizentziaduna eta Klima eta Energia Saileko koordinatzailea Ekologistak Martxan taldean: "Etxeetako energia kontsumo handiena ez da egiten argiztapenean".

 

Ingurumen Zientzietako lizentziaduna da, Ekologistak Martxan taldean aritzen da Klima eta Energia Saila koordinatzen eta, beste askori bezala, iruditzen zaio ordu aldaketa gehiago dela neurri kostunbrista eta zaharkitua, eta ez etxean energia aurrezteko tresna eraginkorra. "Energiaren egoera aldatu egin da eta argi naturalari probetxua ateratzeak ez du esan nahi gutxiago kontsumituko dela", argudiatu du.

Zergatik zaude ordu aldaketaren aurka?

Zalantzan jartzeko modukoa da eraginkorra ote den energia aurrezteko. Zerbait aurreztuko balitz ere, oso-oso gutxi litzateke. Eta, aldiz, pertsona askori aldarazi egiten dizkio ziklo biologikoak, eta hori bai, hori nabarmena da. Energia aurreztu egin behar dugu, baina modu sendoagoan, egiaz aurrezteko balioko duten neurriekin, adibidez eraikinen isolamendu termikoa hobetuta edo energia eskaria murrizten duten beste neurri pasibo batzuk ezarrita.

Zergatik diozu energia gutxi aurreztea lortzen dela?

Goizean aurrezten duguna arratsaldean xahutzen dugulako argiztapenean. Oso goiz iluntzen duenez, lehenago piztu behar izaten dira argiak. Ordulariaren orratzak urtean bitan mugitzeak ez du esanahi energia aurrezten denik. Udazkenean ordua atzeratzen denean, enpresek eta familiek (goizean goiz mugitzen badira), argiak ordubete gutxiagoz beharko dituzte. Eta goizetik lan egiten badute, horiek aurreztu egingo dute. Baina familiei gertatuko zaie ohi baino ordubete lehenago iluntzen duela, eta ordutegien errutinak bere horretan jarraitzen duenez, arratsaldetik gastatuko dute goizen aurreztu duten (edo aurreztu ez duten) ordu hori. Arratsaldeko 18:00etatik aurrera lan egiten duten enpresek eta bulegoek ere ez dute aurreztuko. Saltoki askok, bestalde, 10:00etan irekitzen du, eta horiek ez dute goizetik aurrezten, baina arratsaldetik ordubete gehiagoz beharko dute argiztapena, eta horiei mesedez ez, kalte egiten die. Argindar kontsumoa, gainera, hori baino konplexuagoa da. Jokabide arduragabea dagoenean izan ezik -adibidez, argiak egun osoan piztuta uztea-, ez du argiztapenak eragiten energia kontsumorik handiena etxeetan. Hain zuzen, LEDarekin hobetu egin da argiztapenaren eraginkortasuna, eta, ondorioz, apaldu egin da kontsumoa, eta, aldiz, handitzen ari dira, adibidez, kontsumo teknologikoak smartphoneetan, telebistetan eta ordenagailuetan.

Energia Dibertsifikatzeko eta Aurrezteko Institutuak (IDAE) esaten du, hala ere, ordu aldaketak %5eko murrizketa dakarrela energia kontsumoan...

IDAEren ikerketa proiekzioetan oinarritzen da, eta %5 hori kalkulatzen du ordu aldaketarik gabe gertatuko litzatekeena kontuan hartuta. Baina urte osoko kontsumo datu egiazkoak alderatuta, eta aurreko 10 egunetan eta ondorengo 10 egunetan izaten den kontsumoa aztertuta, datuak aldatu egiten dira: urte batzuetan murriztu egiten da energia kontsumoa, eta beste batzuetan handitu. Horrek erakusten du energia aurrezteko garaian badirela ordu aldaketak baino eragin handiagoa duten faktoreak.

Eta zer gertatzen da familiekin? Haientzat merezi al du?

Ez, ez dute aurrezten. Ez bakarrik ordu aldaketak eragin txikia duelako edo batere eraginik ez duelako, baita ordu bakoitzeko kontsumitzen den kilowattaren (Kw/h) prezioa faktore nahiko bazterrekoa delako ere argindarraren faktura osoa kontuan hartuta. Ordu aldaketarekin, gainera, lanegunari dagokion energia kontsumoa eguzkia dagoen orduetan egiten da, eta etxekoa, berriz, gaueko orduetarako uzten da; ondorioz, ustez aurrezten den ordua enpresen kontsumoaren mesedetan izaten da eta ez familien mesedetan, horiek ordubete handitzen baitute argi kontsumoa.

Orduan, enpresek eta industriaren arloak bai, horiek murriztu egiten dute energia kontsumoa ordu aldaketarekin?

Bai, horiek dira onuradunak, argi eta garbi, energia kontsumoa gutxitzeko aukera handiagoa eduki baitezakete. Aurrezten dena, nolanahi ere, gutxi litzateke, eta neurtzeko garaian, betiere osotasuna hartu behar litzateke kontuan, hau da, ordu aldaketak langileengan izaten duen eragina ere sartu behar litzateke hor.

Aditu batzuek diote, ordutegia aurreratzen edo atzeratzen denean, argiztapenean aurrezten dena beste alde batetik joaten dela, berogailutan edo aire girotutan gehiago gastatzen delako, urte sasoiaren arabera. Zer deritzozu?

Hala da, giroko faktoreek eragin handiagoa dute energia kontsumoan ordu aldaketak baino, eta horrela, muturreko tenperaturak izaten diren garaietan (hilabeterik hotzenetan eta beroenetan), energia kontsumoa asko handitzen da berogailuekin edo aire girotuaren gailuekin. Handitu egiten da energia kontsumoa, eta ez da igoera elektrikoa bakarrik izaten, beste hornigai fosil batzuena ere handitzen baita.

Ordu aldaketa 1974. urtean hasi zen orokortzen, eta gaur egun Europako Parlamentuak ere zalantzan jarri du. Neurri zaharkitua dela iruditzen al zaizu?

Bai, orain arte esan dudan guztiagatik, baina, batez ere, energia kontsumoak gaur egun ez duelako zerikusirik 1974koarekin. Egoera aldatu egin da: ugaritu egin dira teknologia berriak eta beste sistema elektriko batzuk, eta garai hartan ez zen halakorik; bestalde, hobetu egin dira argiztapen sistemak, eta horrek azaltzen du argia dagoeneko zergatik ez den batez besteko familia baten argindar kontsumoaren erdigunea

Ez bada lortzen modu eraginkorrean aurreztea, zergatik mantentzen dugu?

Inertziagatik eta ohituragatik.

Zer-nolako neurriak proposatzen dituzu energia aurrezteko?

Batez ere, nahitaezkoak ez diren kontsumoak desagerraraztea eta eraikinen isolamendua hobetzea. Eta aurrezteko neurri pasiboak ere ezarri beharko lirateke (adibidez, murriztu egin behar lirateke aire korronteak edo filtrazioak dituzten guneak), eta arreta berezia jarri behar litzaieke kolektiborik ahulenei.

Zure ustez, ba al dago egiazko borondaterik energia aurrezteko?

Energia benetan aurreztu dadin, klima aldaketaren bilakaera geldiarazteko adina, nabarmen murriztu behar litzateke energia fosilen eskaria. Beharrezkoa da energia berriztagarrien instalazioa ahalik eta etxerik gehienetara zabaltzea. Gaur egun lan handia dago egiteko autokontsumoaren alde. Garrantzitsuena litzateke etxe batean kontsumitzen ari ez den energia sarera sartzea; neurri horrek lehentasunezkoa izan behar luke energia trantsizioa lortzeko.



Ekintza honek Bizkaiko Foru Aldundiaren Kultura Sailaren laguntza jaso du

Beste zerbitzu batzuk


Bilatu

Copyright-i buruzko informazioa eta lege-oharra

Visita nuestro canal Eroski Consumer TV

 EROSKI CONSUMERen oso serio hartzen dugu zure datuen pribatutasuna, lege oharra. © EROSKI Fundazioa

EROSKI Fundazioa

Validaciones de esta página

  • : Conformidad con el Nivel Triple-A, de las Directrices de Accesibilidad para el Contenido Web 1.0 del W3C-WAI
  • XHTML: Validación del W3C indicando que este documento es XHTML 1.1 correcto
  • CSS: Validación del W3C indicando que este documento usa CSS de forma correcta
  • RSS: Validación de feedvalidator.org indicando que nuestros titulares RSS tienen un formato correcto