Langabezian nago; atera dezaket dirua nire pentsio-planetik?

  Ia bost milioi langabe. Lan-merkatuaren egoera ikaragarri txarra da Espainiako Estatuan, eta irtenbide bila ari dira familia asko, egoera horretatik irten edo, behintzat, egoera hori zertxobait arintzeko. Aukera askorik ez dago, baina beti egin daiteke zerbait; besteak beste, pentsio-planean bildu dugun dirua atera. Hain zuzen, 2009. urtean, lege berria atera zuen Espainiako Gobernuak, zeinak aukera ematen baitu langabezia-saria agortu zaien langabeek produktu horietan aurreztu duten dirua atera dezaten. Eta egoera honetan, jende asko ari da aukera horretaz baliatzen. 2009. urtean, adibidez (urte horretako datuak dira berrienak), 43.428 pertsonak eskatu zuten pentsio-planetan aurreztutako dirua itzul ziezaietela, luzaroan langabezian egoteagatik (aurreko urtean baino % 352 lagunek gehiagok). Guztira, produktu horietan inbertitutako 219,8 milioi itzuli zizkieten, 2008an baino % 67,3 gehiago (67,3 milioi izan ziren urte hartan). Zalantzarik gabe, araudi berriak pausoa emanarazi die likidezia premian diren herritarrei. Baina zer baldintza bete behar dira dirua eskatzeko? Nola egitea komeni da? Eta behin lan-merkatura itzulita, jarrai daiteke pentsio-planean dirua jartzen?

Nork eska dezake

1229/2009 Errege Dekretuari egindako aldaketak esaten duenez, honako hauek eska dezakete pentsio-planeko dirua itzul diezaietela:

• legezko langabezia-egoeran dauden langabe guztiek
• lan-eskatzaile gisa izena emanda daudenek
• kontribuziopeko langabezia-sariak agortu dituztenek edo horiek jasotzeko eskubiderik ez dutenek. Hau da, langabezian dagoen edozein pertsonak (INEM Espainiako Enplegu Institutuaren erregistroetan izena emanda), baldin eta ez badu ezein prestazio jasotzeko eskubiderik

2009. urtean aldaketa hori egin arte, bestelakoak ziren baldintzak, eta langabezia-sariak jaso gabe hamabi hilabete baino gehiago eman zituztenek eska zezaketen dirua itzultzeko (langabezialdi luzeko langabeen zerrendan zeudenek, alegia). Orain, aldiz, edozein langabek eska dezake bere planaren dirua, ez du zertan egon aldi jakin batez langabezian eta prestaziorik jaso gabe. Edonola ere, Aseguruen eta Pentsio Funtsen Zuzendaritza Nagusiak eskatzen du pentsio-planean espresuki agertu behar duela dirua berreskuratzeko aukera berrien inguruko oharrak (erakunde gehienek onartu dituzte, eta salbuespen gutxi-gutxi batzuk egon litezke).

Langabe mota bat baino gehiago mesedetzen ditu arau berriak:

1. Langabezia-saria agortu duten langabe guztiak (berdin du zenbat denboran jasotzeko eskubidea zuten).
2. Langabezia-saria hamabi hilabetez baino gutxiagoz jaso dutenek, hura agortzen zaien unean, pentsio-planaren dirua eska dezakete.
3. Era berean, legeak onartzen duen gehienezko tartean (2 urte) saria jasotzeko eskubidea dutenek, epe hori pasatu, langabezia kobratzeko eskubidea agortu eta langabezian jarraitzen badute, horiek ere eska dezakete pentsio-planaren dirua itzul diezaietela.
4. Araudi berriari esker, langabezia-saria jasotzeko eskubiderik ez duten langabeek ere eskura ditzakete planean dituzten aurrezkiak, lanetik bota eta INEMen erregistroetan izena eman orduko.

  Langile autonomoen kasuan ere, berdintsu gertatzen da. Beren planetan daukaten dirua eskuratu ahalko dute, beren jarduera eten, lan-eskatzaile gisa agertu eta kontribuziopeko prestaziorik jasotzen ari ez badira. Aseguruen eta Pentsio Funtsen Zuzendaritza Nagusiak onartu duenez, langile autonomoak ez dio zertan utzi Gizarte Segurantzako autonomoen erregimen berezian egoteari, bere pentsio-planen eskubide kontsolidatuak jasotzeko, baina gainerako baldintza guztiak bai, horiek bete egin beharko ditu.

Eduki honen erlazioak

Ekintza honek Bizkaiko Foru Aldundiaren Kultura Sailaren laguntza jaso du