Nabigatze-menua pasa eta edukietara joan

  • Bienvenido (ES) | Ongi etorri (euskarazko bertsioa) | Benvingut (versió en català) | Benvido (versión en galego)
  • Bienvenido (ES)
  • Buletinak
    •  | Utzi  | Aukerak |
  • Aurreko portadak

EROSKI CONSUMER, el diario del consumidor

Bilatzailea

logotipo de fundación

EROSKI CONSUMEReko kanalak


Kokapen honetan zaude: Hasiera > Paperezko bertsioa > Ingurugiroa

Λ

Ur kutsadura: Uretako botikak, kutsatzaile berriak

Horrelako kutsaduraren arriskuak oraino zehatz-mehatz ezagun ez badira ere, aspaldi honetan eraginak eta suntsitzeko moduak ikertzen hasiak dira

  Erreka eta lakuetako uretan industria eta nekazaritzatik datozen gai kutsagarriak dautzala eta, zergatik ez topatu bertan botikarik? Galderak inozoa badirudi ere, errealitateak horrelaxe erakutsi eta arestian konturatzen hasi gara: etxeko botikinetan dauden analgesiko, hanpaduraren kontrako, antisorgailu, antibiotiko eta maiztasun jakin batez hartzen ditugun gainerako produktuak, azken finean, erreka eta lakuetako uretara doaz. Egundaino atzemaniko kopuruak ez dira gizakiaren osasunarentzat arriskutsuak, baina substantzia horien elkarreraginaren ondoriozko arriskuak kezkatzeko modukoak dira.

Gizakiak edo animaliak botika hartzen duenean, bera osatzen duen konposatu aktiboaren gehientsuena gernu eta gorozkiekin batera kanporatzen dugu. Horrela iristen dira hondakin-uretara eta horrela heltzen dira ur horiek araztegietara. Baina araztegietako tratamenduak ez dira botika-kondar guztiak erauzteko bezain eraginkorrak; hortaz, araztegitik erreka, laku, itsaso, akuifero eta, azkenean, gure etxeko txorrotaraino datoz (kopuru ñimiñotan bada ere).

Zer, non

  Hondakin-uretan, batez beste, herrialdearen eta tokian tokiko kontsumoaren arabera, osaketa desberdinetako hogei botika baino gehiago dautzala kalkulatu dute. Prozac (fluoxetina) antidepresiboa Kanada eta estatu batuetako laku eta erreketan topatu da. Suedian, azterlan baten arabera, 2005 urtearen erdialdean Höje errekako urek diklofenako hanpaduraren kontrako ohiko botika, karbamezapina antiepileptikoa, propanolol (gutxiegitasun kardiakoarentzako beta-blokeatzailea) eta trimetoprim, sulfametoxazol eta antzeko antibiotikoak daramatela atzeman dute.

Espainian, Ikerkuntza Zientifikoen Goi Kontseiluak (IZGK) eginiko azterlan batek eman zuen alerta estreinakoz 2005 urtean. Ebro ibaiaren ibilbideko 18 gunetan bilatu zituen botika aztarnak: horrelakoak denetan aurkitu ziren baina kontzentrazio ugarienak Zaragoza eta Nafarroako hainbat gunetan zeutzan. Ugarien topatu ziren botiken artean, kolesterola erregulatzeko bi produktu (azido klofíbrikoa eta gemfibrozila), naproxeno eta diklofenako analgesikoak, ibuprofeno hanpaduren aurkakoa; karbamezapina antiepileptikoa eta atenolola (beta-blokeatzailea) atzeman ziren.

Ikerlanak frogatu duenez, bainuko jeletik hasi eta goizean hartu eta metabolizatu gabe kanporatu dugun kafeinaraino, denetik atzeman daiteke uretan. Beste aldetik, bakterioren aurkako triklosan desinfektatzailearen lorratzak ere atzeman hasiak dira; triklosana garbigarri askok daukatenez, kezkagarria da bera agertzea, bakterioetan erresistentziak sortaraz litzakeelako. Italian, Mario Negri Institutuak eginiko ikerlan batean Po ibaian kokaina topatu dute, uste gabeko kopurutan: ibaietako urek egunero lau kilo kokaina daramate egunero, hots, urtean 1.460 kilogramo (datu honek, izan ere, kalkulu ofizialek adierazitakoa baino askoz ere kontsumo handiagoa zegoela erakutsi zuen).

Elkar gainka pilatu eta elkar eragiten

Hondakin horien metaketa ez da arriskutsua gizakien osasunarentzat. Ibuprofeno hanpaduren kontrako botika, adibidez, 400 miligramoko grageatan preskribatzen da eta IZGK organismoak Ebron eginiko ikerlan horren arabera, araztegiko isurian jasoriko gehieneko kontzentrazioa 3.000 nanogramo da, ur litro bakoitzeko, hots, 0,003 miligramoren baliokidea, pilula baten ohiko edukitik oso-oso behetik.

Adituen kezka, ur litroan dagoen ibuprofenoak baino areago, beraien artean erreakziona dezaketen konposatuen presentzia da. Kontuan hartu beharreko beste faktore bat, ekosisteman gertatzen den metatze-efektua da. Horrek uretako organismoetan eta, zeharka, gizakiaren osasunean nolako eragina duen atzematea da egungo lehentasunetako bat. Oinarria duen beldur bat, ordea, hauxe da: ekosistemako mikroorganismoak -uretan konta ezin ahala bakterio eta birus baitaude- antimikrobioen presentzian etengabe egotearen ondorioz botika horiekiko erresistentziadun patogenoak sor daitezke, etorkizuneko zolduren tratamendua arriskutan ipinita. Antisorgailuek eta terapia hormonaletan harturiko pilulen hondakinek izan ditzaketen ondorioak (oraingoz, nekez aurreikus daitezkeenak), ordea, ez dira txantxetakoak, horiek aktibo irauten baitute ingurugirora iristean eta, hortaz, organismoen sistema endokrinoa eralda dezakete.

Hainbat azterlanek frogatua dute dagoeneko badirela sexu bietako markak dituzten arrainak: horietan, adibidez, barrabil-ehunak eta obarioak atzeman daitezke. Fenomeno hori ezin egotz dakieke botika hutsei, era askotako jatorridun kutsagarrien efektu konbinatua baita: hormona femenino sintetikoei hormona naturalak (progesterona edota estradiola, esate baterako, hiri handietako hondakin-uretan kopuru handi-handitan agertzen dira) eta industriatik datozen kutsagarriak (nonilfenola, besteak beste) erantsiko litzaizkieke. Horiek denek hormona femeninoak mimetizatzen dituzte

Ohiko galderak

Botika-hondakinak minimiza ahal daitezke? Bai. Horrelako hondakinak murrizten laguntzeko modurik eraginkorrenetako bat, nork bere kabuz botikak alferrik ez hartzea da; horrela, botika-kondarrak komunetik behera, errekara edo antzekoetara botatzea saihestuko genuke.

Nolako eragina du kutsadura horrek pertsonengan? Oraingoz, behintzat, gizakiarentzat ez dira arriskutsuak. Horien eraginak epe ertain eta luzera dira kezkagarriagoak, hala nola antimikrobianoei erresistente bihur litezkeen patogenoen agerpena, eta horrek denak ekosisteman izan litzakeen efektuak. Botikek arrainen ugalketan eragina badute, esaterako, horrek arrantza harik eta gehiago urrituko du.

Nolako eragina du ingurugiroan? Oraintxe ikusten ari gara antibiotikoek uretako landareetan eragina izan dezaketela eta karbamazepina antiepileptikoa arriskutsua dela krustazeoentzat. Badirudi, era berean, propanolol beta-blokeatzailea medaka (ur gezetan bizi den arrain asiar bat) arrainaren hazkuntzarentzat kaltegarria dela. Horrek guztiak, ur-jauzi efektua dela eta, ekosistemaren gainerakoan izan ditzake ondorioak.

Ba al da uretako botika-hondakinak suntsitzeko metodorik? Sistema berriak ikertzen ari dira orain. Horien artean, ozonoa baliatzea uretatik antibiotiko batzuk erauzteko eta mintzez osaturiko iragazki berriak. Ibuprofeno eta antzeko botiken kasuan, aski litzateke hondakin-urak araztegietan denbora gehiago ematea, uretatik hobeki erauzteko. Ura alferrik ez gastatzea ere lagungarri gerta daiteke, araztegietako lana arintzeko; horrela, iristen zaien urak garbitzeko denbora gehiago izan dezakete.



Ekintza honek Bizkaiko Foru Aldundiaren Kultura Sailaren laguntza jaso du

Beste zerbitzu batzuk


Bilatu

Copyright-i buruzko informazioa eta lege-oharra

Visita nuestro canal Eroski Consumer TV

 EROSKI CONSUMERen oso serio hartzen dugu zure datuen pribatutasuna, lege oharra. © EROSKI Fundazioa

EROSKI Fundazioa

Validaciones de esta página

  • : Conformidad con el Nivel Triple-A, de las Directrices de Accesibilidad para el Contenido Web 1.0 del W3C-WAI
  • XHTML: Validación del W3C indicando que este documento es XHTML 1.1 correcto
  • CSS: Validación del W3C indicando que este documento usa CSS de forma correcta
  • RSS: Validación de feedvalidator.org indicando que nuestros titulares RSS tienen un formato correcto