Nabigatze-menua pasa eta edukietara joan

  • Bienvenido (ES) | Ongi etorri (euskarazko bertsioa) | Benvingut (versió en català) | Benvido (versión en galego)
  • Bienvenido (ES)
  • Buletinak
    •  | Utzi  | Aukerak |
  • Aurreko portadak

EROSKI CONSUMER, el diario del consumidor

Bilatzailea

logotipo de fundación

EROSKI CONSUMEReko kanalak


Kokapen honetan zaude: Hasiera > Paperezko bertsioa > Gaurkotasuna eta aisia > Azaleko gaia

Λ

Informazio honetan agertzen diren datuak, informazioak, interpretazioak eta kalifikazioak burutu ziren momentuari soilik dagozkio eta, beraz, iraupen mugatua dute.

Alokairuen merkatua: Ez da aukera erakargarririk

Alokairuzko etxebizitzaren merkatua: urria, garestia eta hiritarren beharretatik urrunduta

  1950. urtean Espainiako estatuko etxebizitzen erdia akuran ematen zen. 1981ean proportzio hori %16ra jaitsi zen eta 2001. urtean alokairuzko etxebizitza parkea Espainian guztira zegoen etxebizitzen %11koa baino ez zen. Baina eskaintza urria ez ezik, akura merkatua oso garestia ere bada, gainera: 75 metro karratuko erabilitako etxebizitza bat errentan hartzea 2000. urtean 359 euro kostatzen zen, Ekonomia eta Gizarte Kontseiluaren arabera. Eta erosteak, berriz, hileko 412 euroko kuota suposatzen zuen (hogei urterako hipoteka kreditua urteko %4ko interesarekin). Hau da, hilean kuota 54 euro gehiago soilik ordainduz, etxebizitza erosi egin zitekeen.

Gaur egun egoerak berdin jarraitzen du, eta are okerragoa ere bada. Eginiko konparazioa ez da guztiz zehatza, baina etxebizitza bat errentan hartzeko aukeraz hausnartu eta hautaketa hori etxebizitza bat erostearekin erkatzen duenak egin ohi duen kalkulua da. "Kreditu batek urte askotarako lotzen nau eta arrisku handia da, baina denboraldi baten buruan, jabetzako etxebizitza bat izango dut, eta etxea alokairuan hartuz, berriz, dena ordaintzea eta ordaintzea da, baina azkenean ez dut ezer izango", horixe da milioika hiritarrek urtero erabiltzen duten argudioa etxebizitza erosi eta errentan hartzeko aukera baztertzeko.

Laburbilduz, erabiltzaileak ez du maizter bihurtu nahi -egungo merkatu baldintzak kontuan hartuta- eta jabeak ez du hutsik dagoen etxebizitza errentan jarri nahi. Nabarmena da, beraz, akurako etxebizitzen sustapena bultzatzeko ez dela oso testuinguru aldekoa.

Ulertzeko moduko arrazoiak daude

CONSUMER-ek Espainiako estatuan alokatzeko aukera zergatik baztertu den ia erabat eta "jabetzaren kultura" zergatik gailendu zaion ikertu du. Aldizkari honek elkarrizketatutako adituek adierazitako bi arrazoi aipatuko ditugu, beharbada, nahikoa ezezagunak: estatuan gertatzen den lan mugikortasun urria eta etxeak errentan jartzen dituzten jabeen defentsa juridiko gutxiegizkoa. Izan ere, jabeek nahiago dute etxeak hutsik mantendu auzitegian izapidetutako ez ordaintze geldien arriskuari aurre egin baino. Horrenbestez, 1991 eta 2001 urte bitartean hutsik zeuden etxebizitzen kopurua %25 igo zen. Gainera, horiei beste hiru faktore gehitu behar zaizkie: bat, etxebizitza errentan hartzean Administrazioak ematen duen laguntza urria (askoz ere dedukzio fiskal gehiago dago etxebizitza erosteagatik errentan hartzeagatik baino, Europan gertatzen denaren kontrako); bi, gaur egungo testuinguru ekonomikoan eskaintzen ari diren interesak oso baxuak dira (hipoteka maileguen kuotak hileko errentak baino pixka bat altuagoak baino ez dira); hiru, gizarte laguntzako etxebizitzak edo akurako etxebizitza babestuak oso urriak dira (hori dela eta, errekurtso gutxien duten taldeak ere beren baliabideen gainetik zorpetzera behartuta daude).

Espainiako estatuak, Europa mailan, eraikitako etxebizitza kopururik handiena izan arren (etxebizitza kopuru/biztanle kopuru indizerik handiena du), etxebizitza bat erostea beste herrialdeetan baino zailagoa da. Horrenbestez, estatuan etxebizitzen prezioa %17 igo zen 2003 urtean. Herrialde industrializatuetan etxebizitzen prezioek gorakada handia izan zutenen arteko portzentajeari begiratuz gero, hirugarren lekuan dago Espainiako estatua eta Europako Batasunaren esparruan lehenengoa. Aipaturiko etxebizitzaren prezioaren gorakada Frantzia (%12 inguruko igoera) eta Erresuma Batuko (%10) datuek erakusten dutenaren bestelakoa da. Espainia, Irlandarekin batera, 1977 eta 2004 bitartean etxebizitzen prezioak gehien igo ziren herrialdea da (Irlandan %174 eta Espainian %133). 2004rako espero diren zifrak, gainera, kideko dira, hau da, etxebizitzak garestitzen jarraituko du.

Alokatzeari ematen zaion laguntza publikoa ez da aski

Akurako etxebizitzak urriak eta garestiak izateko badago arrazoi nagusi bat: administrazio publikoek alokairuaren formula sustatzeko ez dute ia batere ekimenik bultzatzen. Espainian erabilgarri dauden etxebizitzetatik %11,4 baino ez dira errentan eskaintzen; Alemania, Holanda, Danimarka eta Frantzian, berriz, alokatzen ematen diren etxebizitzak portzentaje osoaren %40 edo gehiago dira. Espainiako administrazio publikoek etxebizitzei dagokienean, azkeneko hamarkadetan aurrera daramatzaten ekimenak ez dute, hain justu, alokatzea bultzatzen. Neurri horietako batzuk ondorengo hauek dira:

1. Pizgarri fiskal gehiegi etxebizitza erostean. Europako Batasuneko herrialde gehienetan gertatzen ez den bezala, Espainian etxebizitza bat alokatzeak ez du pizgarri fiskalik ekartzen. Etxebizitza erosten dutenek, aldiz, %15-25-eko dedukzio fiskalak izan ohi dituzte. Aukera hori ez da alokatzeetan ematen, salbu eta Euskal Autonomia Erkidegoan, Andaluzian, Balearretan, Katalunian, Madrilen, Nafarroako Erkidegoan, Valentziako Erkidegoan eta Galizian.

2. Ez dago ia etxebizitza sozialik. Espainiako estatua akurako etxebizitza sozialei dagokienez oso atzera dago, edota beste era batera esanda, ordaindu beharreko errentamendu kuota merkatzeko diru laguntza publikorik ia ez dago. Espainian etxebizitza parke osoaren %2 baino ez da akurako etxebizitza soziala; Europako Batasuneko bataz bestekoa %18-koa da. Akurako etxebizitza sozial portzentaje murritz hori etxebizitza baten beharra duten eta eragozpenik handienak dituzten taldeen eskariari aurre egiteko ez da aski, hau da, gazteak, langabeak, etorkinak, baliabide gutxiko familiak eta guraso bakarreko familiak, esate baterako. Askok zorpetu behar izaten dute, eta kasu batzuetan, kontserbazio egoera eskasean dauden etxeak erostera behartuta egoten dira.

3. Etxebizitzak errentan jarri zitzaketen jabeentzat defentsa juridikoa ez da aski. Administrazioek etxebizitzak errentan jartzen dituzten jabeei begirako babes juridiko eta legala ezarri behar dute. CONSUMER-ek zenbait adituri eginiko kontsulten arabera, errentan hartzeko etxebizitza eskari handia dago, halere, ondasun higiezinak dituztenak uzkur agertzen dira errentan jartzeko garaian eta merkatutik at mantentzen dituzte errenta ez ordaintzeak edo atzerapenak, etxeko kalteak eta abar bezalako arazoak saihestearren, izan ere auzitegian geldi eta arazo handiekin bideratzen diren auziak dira. Historikoki, errentei buruzko legezko araudiek maizterrei mesede egin izan die, errentatzailearen kaltetan. Errentatzailea, esate baterako, errenta kobratu gabe denbora luze egon zitekeen ezer egin ahal izan gabe. 2003ko Prozedura Zibileko Legean ezarritako hainbat erreformaren ondorioz, desahuzio prozedura eraginkorrago izan zedin saiatu ziren berankortasunaren aurka borroka egiteko eta akurako merkatua suspertzeko, baina xedapen horien emaitzak mugatuak izan dira: desahuzioa eraginkor izan dadin urtebete behar da bataz besteko. Horren ondorioz, 3 miloi baino etxebizitza gehiago hutsik daude, hau da, %22 guztira. Eta jabeak bere etxebizitza errentan emateko dituen kezkak gainditzen baditu ere, sarri hilabeteko fidantza baino gehiago eskatu ohi du edo baita errentaren balioko sei edo hamabi hilabeteko banku abala ere.

Hutsik dagoen etxebizitza parke izugarria murriztearren eta ahalik eta gehienak akurako merkatura eramateko asmoz, 2004ko Zerga Aitorpenean hutsik zeuden etxebizitzen jabeei mesede egingo dien neurri bat jarri zen indarrean (hurrengo urtean egingo den aitorpenenean): errenta zenbatekoaren %40 deduzituko dute, justifikatu ez diren gastuen %10eko dedukzio orokorrari gehituz. Desgrabazio hori kontratua 2002ko apirilaren 19 eta 2004ko abenduaren 31 bitartean sinatu bada hartuko da aintzat eta baldin eta aurretiko sei hilabeteetan etxebizitza hutsik egon bada. Beste neurrietako bat hutsik dauden etxebizitzei errekargu fiskalak ezartzea da, era horretan, akurako merkatura atera ditzaten. Halere, badirudi neurri hori praktikara eramateko asko falta dela.

Orrialde-zenbaketa



Ekintza honek Bizkaiko Foru Aldundiaren Kultura Sailaren laguntza jaso du

Beste zerbitzu batzuk


Bilatu

Copyright-i buruzko informazioa eta lege-oharra

Visita nuestro canal Eroski Consumer TV

 EROSKI CONSUMERen oso serio hartzen dugu zure datuen pribatutasuna, lege oharra. © EROSKI Fundazioa

EROSKI Fundazioa

Validaciones de esta página

  • : Conformidad con el Nivel Triple-A, de las Directrices de Accesibilidad para el Contenido Web 1.0 del W3C-WAI
  • XHTML: Validación del W3C indicando que este documento es XHTML 1.1 correcto
  • CSS: Validación del W3C indicando que este documento usa CSS de forma correcta
  • RSS: Validación de feedvalidator.org indicando que nuestros titulares RSS tienen un formato correcto